برج های اوپن زون میلان؛ دو برج با پوسته شیشه ای سفید | تحلیل معماری در مجله ۲۳گانه
معماری برج های "اوپن زون" در میلان | دو برج پژوهش و نوآوری با پوسته شیشه ای سفید
در حاشیه شهر میلان و کنار پارک وسیع «پارکو نورد»، پردیسی علمی شکل گرفته که هدفش فقط ساخت چند ساختمان اداری نیست؛ اینجا جایی است برای ملاقات میان پژوهش، فناوری و کسب‌وکار. پردیس OpenZone برای این طراحی شده که تحقیقات حوزه سلامت و علوم زیستی را یک قدم به مرحله تجاری‌سازی نزدیک‌تر کند و معماری، نقش اصلی در این «وصل کردن دنیاها» را بر عهده گرفته است.
در این سایت، دو برج باریک و خطی تازه به مجموعه اضافه شده‌اند؛ برج‌هایی که نه صرفاً چند حجم اداری، بلکه «پیش‌قراول‌های تحقیق و نوآوری» هستند. این دو حجم، در مرز بین طبیعت پارک و فضای تکنولوژیک کمپ قرار گرفته‌اند و مثل فیلتر، این دو جهان را به هم متصل می‌کنند. در کنار آن‌ها، پاویون دایره‌ای سبزرنگ و سکو یا پودیوم مشترکی که همه ساختمان‌ها روی آن نشسته‌اند، مجموعه را کامل می‌کند.
پوسته شیشه‌ای سفید و نیمه‌مات برج‌ها، با بافت شینگل‌مانند خود، نوری نرم و فیلتر‌شده را به فضاهای کاری وارد می‌کند و از بیرون، حجم‌ها را به یک شیء معماری واحد و سبک‌وزن تبدیل کرده است. در زیر این پوسته، شبکه‌ای از فضاهای اداری، آزمایشگاه‌ها و فضاهای ملاقات شکل گرفته که تماماً حول یک ایده می‌چرخند: معماری به‌عنوان «بردار رابطه»؛ ابزاری برای آسان‌تر شدن دیدارها، گفتگوها و انتقال دانش.
خلاصه اطلاعات پروژه
- موقعیت: حومه میلان، ایتالیا (پردیس علمی OpenZone در برسو)
- کاربری: دو برج اداری – پژوهشی (آزمایشگاه‌ها و دفاتر) به‌همراه پاویون آموزشی و تحقیقاتی و پودیوم مشترک
- معمار: دفتر AMDL CIRCLE به رهبری میکله دلوکی
- مساحت زیربنا: حدود ۲۶٬۷۰۰ مترمربع
- سال اتمام: ۲۰۲۳
- تعداد طبقات برج‌ها:
- برج اول: ۱۳ طبقه (۲ طبقه زیرزمین) – ارتفاع حدود ۴۵ متر
- برج دوم: ۱۰ طبقه (۲ طبقه زیرزمین) – ارتفاع حدود ۳۲ متر
- عناصر اصلی سایت: دو برج خطی، پاویون دایره‌ای سبز (Green Circle)، پودیوم مشترک با پارکینگ
- دسته‌بندی کاربری: ساختمان اداری و تجاری – پردیس علمی سلامت و علوم زیستی
ویژگی‌های کلیدی معماری
- دو برج خطی به‌عنوان «پیش‌قراول‌های تحقیق و نوآوری»
دو حجم مستطیلی با پلان خطی، ارتفاع متفاوت و پوسته‌ای واحد طراحی شده‌اند تا فضاهای اداری و آزمایشگاهی را در خود جای دهند. این دو حجم، لبه‌ی پردیس را شکل می‌دهند و مانند دروازه‌ای برای ورود به دنیای تحقیق و استارتاپ‌های سلامت عمل می‌کنند. - پوسته شینگل‌گونه از شیشه سفید مات
جداره بیرونی برج‌ها با تایل‌های شیشه‌ای سفید و مات شبیه سفال‌های شینگل پوشانده شده است. این پوسته با فاصله‌ای حدود ۸۰ سانتی‌متر از بدنه اصلی قرار دارد و شبکه‌ای از راهروها در این فاصله امکان دسترسی و نگهداری را فراهم می‌کند. چیدمان شطرنجی شینگل‌ها، هم نور را می‌شکند و هم سایه‌اندازی مؤثری برای فضاهای کاری ایجاد می‌کند. - ایجاد یک حجم واحد در نما با حفظ استقلال عملکردی داخل
اگرچه داخل دو برج، عملکردها و تقسیم‌بندی‌های مستقل دارند، اما پوسته شیشه‌ای آن‌ها را از بیرون به یک شیء معماری واحد تبدیل کرده است. این ترفند، خوانایی مجموعه را در مقیاس شهری افزایش می‌دهد و در عین حال، به تنوع فضایی داخل لطمه‌ای نمی‌زند. - پاویون دایره‌ای سبز (Green Circle) به‌عنوان فضای آموزشی و شبکه‌سازی
در کنار برج‌ها، پاویون دوطبقه‌ای با پلان دایره‌ای قرار دارد که تماماً شیشه‌ای است و با یک قاب فلزی و لایه‌ی ثانویه کابل‌های فولادی برای گیاهان رونده پوشیده شده است. این پوسته سبز، در طول فصل‌ها تغییر می‌کند و پاویون را به فضایی زنده برای آموزش، گفتگو و همکاری بین متخصصان تبدیل می‌کند. - پودیوم سبز به‌عنوان سکو و لایه مشترک
سه ساختمان روی پودیومی مشترک قرار گرفته‌اند که شامل دو طبقه زیرزمین و دو طبقه روی زمین برای پارکینگ و فضاهای فنی است. سقف این پودیوم به‌صورت چمن‌زار طراحی شده تا حضور طبیعت را در میانه مجموعه تقویت کند و دسترسی مشترک به ورودی‌ها را فراهم آورد. - توجه هم‌زمان به نور طبیعی، رفاه کاربر و کاهش مصرف انرژی
پوسته شینگل شیشه‌ای، نور را فیلتر و تابش مستقیم را کنترل می‌کند، در حالی که شفافیت کافی برای ارتباط بصری با محیط بیرون را حفظ می‌کند. ترکیب شیشه، لایه سبز پاویون و بام سبز روی پودیوم، مجموعه را با رویکردی پایدار و کاربرمحور به نمایش می‌گذارد.
معرفی پلتفرم ۲۳گانه
مجله معماری ۲۳گانه فضایی است برای معرفی و تحلیل پروژه‌های شاخص معماری ایران و جهان؛ جایی که علاوه بر تصاویر جذاب، روند شکل‌گیری ایده، سازمان‌دهی فضا، سازه و متریال هر پروژه برای معماران و دانشجویان توضیح داده می‌شود. در این مجله، از ویلا و خانه تا برج اداری، فضای عمومی و پروژه‌های بازآفرینی شهری، با نگاهی تحلیلی و کاربردی بررسی می‌شوند تا الهام و تجربه در کنار هم قرار بگیرند.
موتور جستجوی هوشمند ۲۳گانه برای دسترسی سریع به مباحث مختلف مقررات ملی ساختمان ایران طراحی شده و کمک می‌کند مهندسان در چند ثانیه به بندها، جداول و ضوابط موردنیاز برسند. این موتور با جستجو بر اساس مبحث، کلیدواژه و موضوع، مطالعه مقررات را از یک متن سنگین و پراکنده به ابزاری سریع، هدفمند و قابل استفاده در فرآیند طراحی و نظارت تبدیل می‌کند.
توضیحات ساختار معماری و سازمان‌دهی فضاها
ساختار کلی پروژه بر ایده «معماری به‌عنوان بردار ارتباط» استوار شده است؛ یعنی بنا فقط ظرفی برای استقرار دفتر و آزمایشگاه نیست، بلکه بستر ملاقات میان پژوهشگران، سرمایه‌گذاران و شرکت‌های حوزه سلامت است. به همین دلیل، در کنار فضاهای کاری تخصصی، روی فضاهای مشترک، لابی‌ها، پاویون آموزشی و نواحی ملاقات غیررسمی تأکید زیادی شده است.
دو برج اصلی، حجم‌هایی با پلان مستطیلی و طول کشیده هستند که در ارتفاع، با تعداد طبقات متفاوت، خط آسمان سایت را شکل می‌دهند. طبقات زیرزمین، بخش عمده تاسیسات و پارکینگ را در خود جای داده‌اند و طبقات روی زمین، ترکیبی از آزمایشگاه‌ها و فضاهای اداری را شامل می‌شوند. چیدمان فضاها به‌گونه‌ای است که هسته‌های عمودی، فضاهای باز کاری و اتاق‌های بسته، امکان تنظیم و تغییر در طول زمان را داشته باشند.
پوسته شیشه‌ای شینگل‌مانند، به‌عنوان لایه ثانویه روی بدنه برج‌ها قرار گرفته است. این لایه با فاصله از پوسته اصلی، حفره‌ای قابل دسترس ایجاد کرده که امکان عبور و نگهداری را فراهم می‌کند. از نظر اقلیمی، این فاصله نقش لایه‌ای تهویه‌شونده را دارد؛ گرمای مستقیم را می‌گیرد، نور را نرم می‌کند و در عین حال، از پشت شیشه‌ها، چهره اصلی ساختمان را پنهان نمی‌کند. بازی پر و خالی شدن این شینگل‌ها، سطح نیمه‌شفاف و نیمه‌متخلخلی می‌سازد که در طول روز با تغییر نور، چهره‌ای پویا به برج‌ها می‌دهد.
در کنار برج‌ها، پاویون دایره‌ای سبز، ساختاری مستقل اما پیوسته با مجموعه است. اسکلت فلزی، حجم شفاف شیشه‌ای را نگه می‌دارد و روی آن، سازه چوبی ثانویه و شبکه کابل‌های فولادی نصب شده‌اند تا گیاهان رونده روی آن رشد کنند. این لایه سبز، همان‌قدر که از نظر بصری جذاب است، از نظر اقلیمی نیز به‌عنوان سایه‌بان و فیلتر نور عمل می‌کند و فضای داخلی را به محیط پارک پیوند می‌زند. دو طبقه پاویون به‌وسیله نورگیر مرکزی و خالی وسط سقف، به هم متصل می‌شوند و نور طبیعی را به عمق فضا وارد می‌کنند.
پودیوم مشترک، نقش سکو و زیرساخت کل مجموعه را دارد. جداره‌های این سکو با بافتی از میله‌های فلزی طراحی شده‌اند که هم پارکینگ‌ها را از دید مستقیم پنهان می‌کنند و هم اجازه عبور نور و هوا را می‌دهند. روی این سکو، چمن‌زار و مسیرهای پیاده شکل گرفته‌اند؛ سطحی که هم بام فضاهای زیرین است و هم حیاط و میدان ورودی برای برج‌ها و پاویون. فضای شیشه‌ای ورودی، لابی و فضای تعامل را در خود جای داده و پلکان چوبی بزرگ آن، هم راه ارتباطی و هم امکان تبدیل شدن به جای نشستن و رویداد را دارد.
این ترکیب، از زیرزمین تا بالاترین تراز، دنباله‌ای از فضاهای مرتبط می‌سازد: از سطح تکنیکی و پارکینگ، به میدان سبز، از آنجا به لابی، سپس برج‌های اداری و در نهایت به پاویون آموزشی و فضاهای سبز پیرامون. نتیجه، پردیسی است که به‌جای چند ساختمان منفصل، مانند یک سیستم به‌هم‌پیوسته عمل می‌کند.
بیوگرافی کوتاه دفتر AMDL CIRCLE
دفتر AMDL CIRCLE استودیویی چندرشته‌ای مستقر در میلان است که توسط میکله دلوکی، معمار و طراح شناخته شده ایتالیایی، تأسیس شده است. این دفتر با رویکردی انسانی و اکتشافی، در حوزه‌های مختلفی از معماری، طراحی داخلی، طراحی محصول و گرافیک فعالیت می‌کند و تلاش دارد پروژه‌هایی ارائه کند که هم از نظر فضایی و هم از نظر مفهومی، بر کیفیت زندگی معاصر تأثیر بگذارند.
در کارنامه این استودیو، پروژه‌های اداری، فرهنگی و تحقیقاتی متعددی دیده می‌شود که در آن‌ها موضوعاتی مثل پایداری، رفاه کاربر، رابطه معماری و طبیعت و نقش فضا در شکل‌دهی به روابط انسانی، نقش پررنگی دارند. برج‌های اوپن‌زون نیز ادامه همین نگاه هستند؛ پروژه‌ای که معماری را به ابزار فعال‌سازی همکاری در حوزه سلامت و علم تبدیل می‌کند.
جمع‌بندی؛ نکاتی که OpenZone برای معماران یادآوری می‌کند
این پروژه نشان می‌دهد که ساختمان اداری و پژوهشی می‌تواند فراتر از یک «فضای کار» عمل کند و به زیرساختی برای شکل‌گیری رابطه و همکاری تبدیل شود. پوسته ثانویه شیشه‌ای، پاویون سبز، پودیوم مشترک و توجه به فضاهای میانی، همگی در خدمت این ایده هستند که معماری، بستری برای ملاقات، انتقال دانش و نوآوری است.
برای معماران و دانشجویان ایرانی، OpenZone نمونه‌ای است از این‌که چگونه می‌توان در پروژه‌های اداری، به جای تأکید صرف بر متراژ و تعداد اتاق‌ها، روی کیفیت فضاهای مشترک، لایه‌های سبز، پوسته‌های اقلیمی و ارتباط با بافت طبیعی و شهری تمرکز کرد؛ رویکردی که می‌تواند در طراحی پردیس‌های علمی، پارک‌های فناوری و ساختمان‌های اداری داخلی الهام‌بخش باشد.
سوالات متداول درباره برج‌های OpenZone
هدف اصلی از ساخت برج‌های اوپن‌زون چه بوده است؟
هدف فقط ایجاد دفاتر و آزمایشگاه‌های جدید نبوده؛ این برج‌ها قرار است حلقه اتصال بین پژوهش، صنعت و سرمایه‌گذاری در حوزه سلامت و علوم زیستی باشند. معماری پروژه با تمرکز بر فضاهای ملاقات، لابی‌ها، پاویون آموزشی و فضاهای مشترک، عملاً بستر شکل‌گیری این همکاری‌ها را فراهم می‌کند.
چرا از پوسته شیشه‌ای شینگل‌مانند سفید استفاده شده است؟
این پوسته چند نقش هم‌زمان دارد: ایجاد سایه و کاهش تابش مستقیم، فیلتر کردن نور، شکل دادن به شخصیت واحد حجمی دو برج و ایجاد بافتی پویا در نما. فاصله این پوسته از بدنه اصلی، علاوه بر امکان نگهداری، به عملکرد اقلیمی و ایجاد حس سبک‌بودن حجم کمک می‌کند.
پاویون دایره‌ای سبز چه نقشی در مجموعه دارد؟
پاویون سبز، فضایی دوطبقه و شفاف برای نشست‌ها، آموزش، شبکه‌سازی و کار گروهی پژوهشگران و متخصصان است. گیاهان رونده روی پوسته ثانویه آن رشد می‌کنند و فضای کار را به طبیعت پارک پیوند می‌زنند؛ هم کیفیت بصری را بالا می‌برند و هم به آسایش حرارتی کمک می‌کنند.
پودیوم سبز چه تأثیری بر تجربه کاربر و تصویر شهری دارد؟
پودیوم، ساختمان‌ها را از سطح خیابان جدا می‌کند و سطحی مشترک برای دسترسی، مکث و حرکت ایجاد می‌کند. بام سبز این پودیوم، تصویر یک سکوی تکنولوژیکِ در حال گفت‌وگو با طبیعت را می‌سازد و به‌جای این‌که پارکینگ‌ها در نمای شهر دیده شوند، حیاطی سبز و باز به چشم می‌آید.
.jfif&w=1920&q=75)
