مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان : ایمنی بهداشت کار و محیط زیست در حین اجرا (1403) | ۱-۸-۱۲ کلیات

۱-۱-۸-۱۲ هر اقدامی که مستلزم جدا کردن مصالح از ساختمان به منظور حذف، نوسازی، تعمیر  مرمت مقاوم سازی بهسازی و بازسازی تمام یا قسمتی از بنا باشد تخریب و برچیدن نامیده  می شود. 

۲-۱-۸-۱۲ مجری موظف است قبل از شروع عملیات تخریب و برچیدن اقدام های زیر را انجام  دهد: 

الف : اخذ مجوزهای لازم از مرجع صدور پروانه و کنترل ساختمان .

ب : برنامه ریزی تخریب و برچیدن شامل روش تخریب و برچیدن روش دفع نخاله ها، زمان بندی  تخریب و برچیدن و سایر موارد. 

پ : بررسی محل چاه های موجود و ایمن سازی آنها. 

ت : قطع یا در صورت لزوم سالم سازی محدود و نگهداری جریان آب ،برق، گاز و سرویس های  مشابه پس از اخذ مجوز از سازمان های ذیربط و با اطلاع و همکاری آنان به طوری که راه های  دسترسی به آنها و شیر آتش نشانی محفوظ بماند. 

ث : شروع عملیات تخریب و برچیدن حداقل یک هفته قبل به اطلاع ساکنان ساختمانهای مجاور  رسانده شود. رعایت نکردن محدودیت فوق فقط هنگامی مجاز است که عدم تخریب و برچیدن  فوری بند ایمنی را به خطر اندازد. لزوم این امر باید قبلاً به تایید مرجع صدور پروانه و کنترل  ساختمان رسیده باشد. 

ج : اقدامات لازم برای محافظت از پیاده روها و معابر عمومی مجاور ساختمان مورد تخریب و  برچیدن انجام شود و در صورت نیاز به محدود یا مسدود نمودن آنها با اذن مراجع ذیربط با  رعایت مفاد بخشهای ۱۲-۲-۱ و ۱۲-۲-۲ اقدام شود. 

چ : وسایل و تجهیزات لازم متناسب با محل و نوع ساختمان و روش تخریب و برچیدن با رعایت  مفاد فصل ۱۲-۶ تهیه شود. 

ح : اثر ناشی از تخریب و برچیدن بنا در پایداری سازه های همجوار توسط شخص دارای صلاحیت  بررسی و تدابیر لازم برای پایداری ابنیه مجاور اتخاذ شود. 

خ : برنامه ریزی برای جمع آوری حمل و دفع مواد حاصل از تخریب و برچیدن و انتخاب محل مجاز  برای انباشتن آنها با توجه به مفاد "قانون مدیریت پسماندها" انجام شود. 

د : در تخریب و برچیدن ساختمان های خاص نظیر دکل های مخابراتی کارخانه ها، بیمارستان ها  دودکش های صنعتی و دیگر اماکن دارای تاسیسات ویژه قسمت های مربوط باید توسط اشخاص  دارای صلاحیت بازدید شود و وسایل و تجهیزات لازم برای تخریب و مقابله با خطرهای ناشی از آن  فراهم شود. 

ذ : در صورتی که ساختمان مورد تخریب و برچیدن دارای برفگیر باشد ابتدا باید برقگیر از  ساختمان جدا و در صورت لزوم مجدداً در نزدیکترین فاصله نصب و آماده به کار شود. 

ر : کلیه شیشه های ساختمان مورد تخریب و برچیدن باید از محل نصب شده جدا و در مکان  مناسب انبار شود. 

ز در عملیات تخریب و برچیدن باید با رعایت مفاد فصل های ۱۲-۲ و ۱۲-۳ از کارگران با تجربه  استفاده شود و اشخاص دارای صلاحیت بر کار آنان نظارت و شیوه نامه ها روش ها و مراحل مختلف  اجرای کار را به آنان آموزش دهند. همچنین سایر افراد از جمله رانندگان و متصدیان ماشین آلات  و تجهیزات مربوط نیز باید از اشخاص دارای صلاحیت باشند. 

۳-۱-۸-۱۲ کلیه راه های ارتباطی ساختمان مورد تخریب و برچیدن به استثنای پلکان ها، راهروها  نردبان ها و درهایی که برای عبور کارگران استفاده می شود باید در تمام مدت تخریب و برچیدن  مسدود شود. هیچ راه خروجی نباید قبل از اینکه راه دیگر تأیید شده ای جایگزین آن گردد، تخریب  و برچیده شود.

۴-۱-۸-۱۲ در تخریب و برچیدن ساختمان هایی که بر اثر فرسودگی ،سیل آتش سوزی زلزله  انفجار و نظایر آن آسیب دیده یا از بین رفته است برای جلوگیری از ریزش و خرابی ناگهانی باید  دیوارها پایه ها و ستون ها قبل از برچیدن زیر نظر شخص دارای صلاحیت مهار و شمع بندی شود. 

۵-۱-۸-۱۲ در صورتی که ارتفاع ساختمان مورد تخریب و برچیدن از ساختمان ها و تاسیسات  همجوار بیشتر باشد و امکان ریزش مصالح و ابزار کار به داخل یا روی بناها و تاسیسات مجاور  وجود داشته باشد باید اقدامات لازم از قبیل نصب سرپوش حفاظتی با مقاومت کافی به عمل آید. 

۶-۱-۸-۱۲ هر یک از اجزای سازه و تجهیزات مورد استفاده در تخریب و برچیدن اعم از کف  کف موقت چوب بست پله موقت سقف و سایر اجزای راهروهای سرپوشیده و راهروهای عبور و  مرور کارگران، پلکان ها و نردبان ها نباید بیش از 2/3 مقاومت خود، بارگذاری شود. 

۷-۱-۸-۱۲ میخ موجود در تیر یا تخته ناشی از تخریب و برچیدن باید بلافاصله به داخل چوب  فرو کوبیده یا بیرون کشیده شود. 

۸-۱-۸-۱۲ تخریب و برچیدن ساختمان باید از بالاترین قسمت با طبقه شروع شود و به پایین  ترین قسمت یا طبقه ختم گردد. در موارد خاص که تخریب و برچیدن به طور یک جا با استفاده از  مواد منفجره در پی و طبقات از راه دور یا از طریق کشیدن با کابل و واژگون کردن یا از طریق  ضربه زدن با وزنه های در حال نوسان انجام می شود باید تمهیدات لازم ایمنی بهداشت کار و  حفظ محیط زیست متناسب با روش های مذکور به عمل آید. 

۹-۱-۸-۱۲ در پایان هر نوبت کار قسمت های در دست تخریب و برچیدن نباید در شرایط  تا پایدار که در برابر فشار باد یا ارتعاشات آسیب پذیر باشد رها شود. همچنین با بررسی و کنترل  باید اطمینان حاصل شود که کلیه قسمت های باقیمانده از عملیات تخریب و برچیدن و نیز چوب  بست ها شمع ها سپرها حائل ها و سایر وسایل حفاظتی دارای پایداری و ایمنی لازم می باشد. 

۱۰-۱-۸-۱۲ انباشتن مصالح و ضایعات جدا شده از بنای مورد تخریب و برچیدن در پیاده رو و  دیگر معابر و فضاهای عمومی بدون کسب مجوز از مرجع صدور پروانه و کنترل ساختمان ممنوع  است. در صورتی که در محل تخریب و برچیدن زمین و فضای کافی برای انباشتن مصالح و  ضایعات وجود نداشته باشد هر روز مواد جدا شده باید به مکان مجاز دیگر انتقال یابد. 

۱۱-۱-۸-۱۲ برای حفظ و تامین بهداشت کارگران عابران و مجاوران کارگاه ساختمانی، همچنین  حفاظت محیط زیست در هنگام عملیات تخریب و برچیدن باید با روش های مناسب از جمله  عملیات آبپاشی از انتشار و پراکنده شدن گرد و غبار جلوگیری شود تخریب و برچیدن در شب به  جز در مواقع اضطراری که به تایید مرجع صدور پروانه و کنترل ساختمان می رسد. ممنوع است.