مبحث سیزدهم مقررات ملی ساختمان : طرح و اجرای تاسیسات برقی ساختمان ها (1395) | پ ۵-١ کلیات

به دلیل وجود بعضی از تجهیزات و دستگاه‌های الكتریكى درسيستم هاى تأسيسات برقى، مكانيكى و غیرہ در ساختمان مانند موتورهای الکتریکی. لامپه ای تخلیه در گاز، بعضی از دستگاه‌های الکترونیکی و یا هر وسیله دیگری که عامل ایجاد جریان راکتیو در تأسیسات برقی میگردند، میتوان از خازن (بانک خازن) جهت افزایش و اصلاح ضریب توان، كاهش جريان راكتيو شبكه و افزایش ظرفيت مدار و تجهيزات استفاده كرد.

پ ۵-١-١ کاهش توان راکتیو باعث میگردد که مصرف کننده متحمل پرداخت هزینه‌های بيشتر مربوط به توان راکتیو و در نتیجه جریمه توان راکتیو بیش از مقدار تعیین شده آن نگردد.

پ ۵-١-٢ ظرفیت بانک خازن بر اساس توان، مقدار ضریب توان اوليه و ضریب توان اصلاح شده آن محاسبه میگردد.

پ ۵-١-٣ بانک خازن و تابلوی آن شامل تعدادی خازن با ظرفیت مشخص (پلە خازن)، رگولاتور بانک خازن، کلید مغناطیسی (کنتاكتور)، وسيلە حفاظتی مدار پله خازن و وسيله حفاظتی كل تابلوی بانک خازن و غيره می باشد.

پ ۵-١-۴ در انتخاب اندازە کابل تغذیە بانک خازن و پلەهای آن و همچنین حفاظت بانک خازن و مدار پله خازن، کنتاکتور و سایر اجزاء آن باید اثر جریان هجومی مدنظر قرار گیرد.

پ ۵-١-۵ اصلاح ضریب توان در اثر وارد و یا خارج شدن پله‌های موجود در بانک خازن، توسط دستگاه رگولاتور بانک خازن انجام میگیرد.

پ ۵-١-۶ جهت حفاظت بانک خازن و پله‌های آن در مقابل اتصال کوتاه باید از فیوزهای چاقویی (HRC)  و یا کلیدهای خودکار اتوماتیک محدودکننده جریان استفاده گردد.

پ ۵-١-٧ با توجه به گستردگی استفاده از لامپ‌های تخلیه در گاز (از قبیل لامپ‌های فلورسنت معمولى و يا كمپكت، كازى، بخار سديم، بخار جيوه، متال هاليد وغيره) و چراغ هاى LED در سیستم روشنایی و همچنین مصرف کننده‌های غیرخطی از قبیل دستگاه‌های برق بدون وقفه، سیستم سرعت متغیر موتورها و یا راه‌انداز نرم موتورهای برقی، منابع تغذیه الكترونیکی و غيره در تأسیسات برقی که موجب ایجاد جریان هارمونیک می گردند، الزامی است كه ولتاژ نامى و كار خازن (بانک خازن) حداقل 440 ولت انتخاب گردد.

پ ۵-١-٨ استفاده و يا عدم استفاده از فيلترهاى حذف هارمونيک در بانك خازن پس از بهرەبرداری از تأسیسات برقی ساختمان و با اندازه گیری میزان هارمونیک‌ها قابل تعيين است.

پ ٨-١-٩ در صورت استفاده از فيلترهاى حذف هارمونيك ها، ولتاژ نامى وكار خازن (بانک خازن) متناسب با مقدار جریان هارمونیک‌ها و شرایط لازم، محاسبه و انتخاب می گردد.

پ ۵-١-١٠ در صورت وجود مولد برق اضطرارى در تأسيسات برقى ساختمان، طراحى تابلوهای برقی مربوط به برق عادی (نرمال) و مولد برق اضطراری بنحوی انجام گیرد كه مدار تغذيه كننده بانک خازن به هنگام استفاده از مولد برق اضطرارى از مدار خارج گردد.