مبحث هفدهم مقررات ملی ساختمان : سامانه گاز طبیعی در ساختمان (1403) | 1-1-17 هدف

مبحث هفدهم مقررات ملى ساختمان، الزامات طراحى واجراى سامانه گاز طبيعى ساختمان ها شامل لوله‌ كشى گاز طبيعى، انتخاب و نصب دستگاه‌ هاى گازسوز، تأمين هواى احتراق، تخليه محصولات حاصل از احتراق و بهرە بردارى از گاز طبيعى در ساختمان ها را با هدف تأمين ايمنى، بهداشت، آسايش، بهره‌ دهى مناسب و صرفه اقتصادى بهره‌ برداران بيان مى كند.

١٧-١-٢-١ طراح

طراح شخص حقيقى يا حقوقى داراى صلاحيت طراحى سامانه گاز براى فشار ¼ پوند بر اينچ مربع از وزارت راه و شهرسازى است كه مسئوليت محاسبه كليه اجزاء و عناصر شبكه داخلى لوله كشى گاز و همچنين مسئوليت جانمايى مناسب تجهيزات گازسوز و تعيين حداقل مشخصات الحاقات مربوط به آنها را مطابق طرح اوليه تاسيسات والزامات این مبحث بر عهده دارد.

١٧-١-٢-٢ مجرى لوله كشى گاز

مجرى لوله كشى گاز، شخص حقيقى يا حقوقى داراى صلاحيت است كه مسئوليت اجراى سامانه لوله كشى داخل ساختمان را وفق نفشه هاى تاييد شده و الزامات اين مبحث بر عهده دارد.

مجريان لوله‌ كشى گاز به شرح زير تعريف مى شوند:

الف) مجرى تجربى: شخص حقيقى وحقوقى مشمول ماده (٢) قانون نظام صنفى، كه پس از دريافت پروانه مهارت فنى از وزارت كار وامور اجتماعى وگذراندن دوره آمورشى مبحت هفدهم و اخذ گواهى قبولى در دوره مذكور از وزارت راه وشهر سازى، پروانه كسب را از اتحاديه صنف دريافت نموده باشد. [1]

پاورقی [1] مجريان لوله كشى فازكه در حال حاضر به موجب شيوه نامه اصلاحى اجراى تفاهم نامه مورخ 1382/5/13 فيمابين وزارت مسكن و شهرسازى و شركت ملی گاز ايران (ابلاغ شماره 35463/400 مورخ 1385/٨/9)، داراى مجوز فعاليت مى باشند، موظفند وفق ابلاغيه شماره 10600/400 مورخ 1403/٠١/29 وزارت راه و شهرسازى براى گذراندن دوره‌ هاى آموزشى طراحى لوله كشى و سامانه گاز اقدام نمايند.

ب) مجرى حقيقى : مهندسان تاسيسات مكانيكى داراى پروانه اشتغال به كار مهندسى در صلاحيت اجرای تاسيسات مكانيكى از وزارت راه وشهرسازى كه پس از گذراندن دوره آموزشى مبحث هفدهم از وزارتخانه مذكور، نسبت به اخذ صلاحیت اجرا اقدام نموده باشند.

ج) مجرى حقوقى : مجريان حقوقى لوله كشى گاز ساختمان شركت‌ هايى هستند كه به‌ صورت سهامى خاص در اداره ثبت شركت ها وموسسات غير تجارى به ثبت رسيده و تاسيس آن درروزنامه رسمى آگهى شده است و تاسيسات حرارتى و برودتى ساختمان يا لوله كشى گاز ساختمان جزء اساس نامه شركت باشد و دو نفراز اعضاى هيات مديره آن، مهندس يا كاردان فنى داراى پروانه اشتغال به كار مهندسى دررشته تاسيسات مكانيكى باشند كه دوره مبحث هفدهم را با موفقيت گذرانيده و از وزارت راه و شهرسازى پروانه اشتغال به كار با صلاحيت طراحى، نظارت و بازرسى لوله کشی گاز دریافت نموده باشند. [1]

حداقل وظايف ومسئوليت هاى مجرى لوله‌كشى گاز به شرح زير است:

الف- مسئوليت كليه امور مرتبط با اجراى سامانه گاز طبيعى در ساختمان از جمله استفاده از مصالح مناسب، اجراى صحيح لوله كشى گاز بر اساس نقشه‌ هاى تاييد شده، كيفيت جوشكارى انجام شده انجام آزمايش هاى لازم، تزريق كار و راه‌ اندازى  سيستم لوله كشى گاز ساختمان و تهيه نقشه‌ هاى چون اجراء كه همگى بايد مطابق الزامات اين مبحث باشد همچنين ساير امور مربوط به مجرى كه طبق اين مبحث بر عهده مجرى مى باشد. صدور تایيديه هاى ناظر، بعد از اجرا از مسئوليت هاى وى نمی كاهد.

ب- مجرى لوله كشى گاز موظف است سامانه گاز طبيعى ساختمان را مطابق نقشه‌ هايى كه به تاييد طراح و ناظر مربوطه رسيده است اجرا نموده ودر مورد هر انشعاب از امكان تامين هواى مناسب و همچنين امكان تخليه محصولات احتراق مطابق الزامات اين مبحث اطمينان حاصل نمايد.

پ- در مواردى كه وفق اين مقررات تشخيص موضوع و تصميم گیرى به عهده ناظر گذاشته شده است ويا در مواردى كه ناظر تغييراتى را در نفشه هاى اجرایى ضرورى بداند، نظر وى لازم الاجرا بوده و مجرى موظف به رعايت نظرات ايشان، براساس نقشه هاى اصلاح شده توسط طراح مى باشد.

پاورقی [1] شركت هایى كه پس از تاريخ ابلاغ این مبحث متفاضى اخذ صلاحيت مجرى حقوقى هستند بايد در قالب سهامى خاص به ثبت رسيده باشند. شركت هايى كه در گذشته به ثبت رسيده‌ اند تا اطلاع ثانوى مطابق ضوابط مربوط می تواتند به فعاليت خود ادامه دهند.

ت- در صورت تخطى ناظر از الزامات اين مقررات، يا عدم تاييد كار اجرا شده بدون دليل كافى، مجرى مى تواند موضوع رابه مرجع ذيصلاح ارجاع و درخواست رسيدگى نمايد.

١٧-١-٢-٣ ناظر

شخصی حقیقی يا حقوقى داراى پروانه اشتغال به كار مهندسى با صلاحيت نظارت بر اجراى سامانه گاز طبیعی در ساختمان از وزارت راه و شهرسازى مى باشد. حداقل وظايف و مسئوليت هاى ناظر به شرح زير است:

الف- ناظر موظف است نسبت به بازخوانى نقشه‌ ها و مدارک فنى و كنترل طراحى و محاسبات سامانه گاز اقدام و در صورت مشاهده هرگونه اشکال و ایراد فنی نسبت به اعلام موارد به طراح اقدام و پس از رفع اشكالات و تاييد نقشه‌ ها توسط طراح نسبت به مهر و امضاى ذيل آن ها اقدام و بر همان اساس نسبت به انجام وظايف نظارتى اهتمام ورزد.

ب- ناظر باید پیش از اجرای سامانه، ضمن بازديد از محل، تمامی موارد مندرج در نقشه‌ هاى اجرایى، به ويژه موقعيت ومشخصات دودكش ها ونحوه تخليه محصولات احتراق را بررسى و جهت اجرا تاييد نمايد و در صورت مشاهده هرگونه مغايرت و يا اشكال در آن ها، مراتب را به اطلاع طراح و مجری برساند و تا پیش از اخذ تاییدیه طراح، از شروع و یا ادامه عملیات اجرایی جلوگیری نمايد.

پ-هرگاه در زمان اجرای سامانه لوله کشی، لازم باشد تغییری در نقشه‌‌ های اجرایی صورت گیرد، باید نقشه‌‌ های اصلاحی بر اساس این مقررات تهيه و به تایيد مهندس ناظر برسد.

ت-مصالح مورد استفاده در سيستم لوله كشى گاز بايد قبلا توسط ناظر مورد بررسى قرار گرفته و گواهينامه‌ هاى ساخت آنها را كنترل و از مناسب بودن كيفيت و صدور تاييديه‌ هاى مربوطه آن ها برای استفاده در سیستم لوله‌ کشی گاز طبق این مقررات اطمینان حاصل نماید. در صورتى كه ناظر ضرورى تشخيص دهد، براى اطمينان از مطابقت مصالح با اين مقررات بايد آزمايش هاى لازم بر روى مصالح انجام گيرد.

ث-در پایان کار، ناظر باید از کار اجرا شده بازدید نموده و ضمن صورت بردارى از اشكالات، موارد را جهت برطرف کردن آن ها به مجری ابلاغ نماید.

ج-پس از رفع اشکالات، و در پايان كار بايد سيستم لوله‌ كشى طبق مقررات اين مبحث مورد آزمایش نشتی قرار گرفته و در صورت عدم وجود نشت، تاییدیه آزمایش بوسیله ناظر صادر گردد.

چ- ناظر موظف است فقط در صورتى كه مشخصات و الزامات محل نصب از نظر تهويه و دودكش وسایل گاز سوز مطابق اين مقررات در نقشه و در زمان لوله كشى رعايت شده باشد، نقشه اجرایی و لوله کشی اجرا شده را تایید نماید.

ح- در صورت تخطى مجرى از مسئوليت ها و تعهدات خود از اين مقررات، ناظر موظف است مراتب را کتبا به اطلاع سازمان نظام مهندسى ساختمان استان و مراجع ذيصلاح پیش بينى شده در قانون برساند و مجری مکلف به رفع آن می باشد.

١٧-١-٢-۴ سازندگان وسايل گازسوز

الف-سازندگان وسايل گازسوز موظفند به همراه دستگاه، دستورالعمل نصب آن حاوى كليه الزامات محل نصب دستگاه  واز جمله وضعيت تهويه، حداقل حجم يا ابعاد فضاى نصب، قطر وحداقل ارتفاع دودکش و همچنین دستورات راه‌اندازى ، بهرە برداری و نگهداری و موارد ایمنی دستگاه را به خريدار ارايه نمايند.

ب-سازندگان وسایل گازسوز موظفند نسبت به آموزش نصابان اقدام، و با همكارى نمايندگان مجاز خود، نصاب یا نصابان مجاز را برای نصب و راه‌اندازى دستگاه  گازسوز به خريدار معرفى نمايند.

١٧-١-٢-۵ نصب کنندگان وسايل گازسوز

الف-کلیه و سایل گاز سوز باید تو سط افرادی که آموزش رسمی دیده و از سوى نمايندگى مجاز سازنده معرفی می شوند، نصب و راه‌اندازى شود.

ب-نصاب موظف به رعايت دقيق دستورالعمل سازنده و ضوابط اين مقررات مى باشد.

پ-نصاب باید وسیله گازسوز را صرفا در محل تعیین شده در نقشه گازرسانی ساختمان كه به تایيد ناظر رسیده است، نصب نمايد.

ت-مسئولیت نهایی نصب وسایل گازسوز، كنترل مجدد مناسب بودن دودكش ها و مجارى تهويه هوای لوازم گازسوز، راه‌ اندازى  و آزمايش عملكرد آن ها به عهده نصاب مجاز مى باشد.