مبحث سیزدهم مقررات ملی ساختمان : طرح و اجرای تاسیسات برقی ساختمان ها (1395) | پ ٢-۴ نکات عمومی قابل توجه در طراحی سيستم روشنایى داخلی

در طراحی سیستم روشنایی داخلی ضروری است که به نکات عمومی زیر توجه شود:

پ ٢-۴-١ استفاده از لامپ‌های با راندمان بالا (لومن بر وات) كه مناسب فضا ويا محل كار مربوطه باشد.

پ ٢-۴-٢ استفاده از لامپ‌های با طول عمر زیاد

پ ٢-۴-٣ از لامپ های با رنگ نور و شاخص نور مناسب كاربرى فضا و شرايط استفاده از فضايى که سیستم روشنایی برای آن طراحی میگردد، استفاده شود.

پ ٢-4-4 براى تأمين شدت روشنايى مورد نياز از جراغ هاى با ضريب بهره بالا و مناسب با شرايط وكاربرى فضا استفاده شود.

پ ٢-۴-۵ استفاده از چراغ ها با لامپ های مناسب با توجه به شرایط كاربری فضاهای درمانی و بهداشتی (فضاهای درمانی و بیمارستانی) مد نظر قرار گیرد.

پ ٢-۴-۶ در طراحی سیستم روشنایی فضاها، باید به موضوع خيرگى حاصل از سيستم روشنايى توجه شده و از چراغ های مناسب با هدف کاهش آن استفاده گردد.

پ ٢-۴-٧ چنانچه از لامپ‌های هارمونیک‌زا مانند لامپ‌های تخلیه در گاز از قبيل فلورسنت معمولی و یا کمپکت، گازی، بخار جیوه، بخار سدیم، متال هالید و غیره و یا ساير لامپ ها و منابع روشنایی مانند چراغهای LED استفاده شود، به اثر هارمونیک‌ها روی كلیدها یا فيوزهای حفاظتى، سطح مقطع هادی هاى آنها، شبكه توزيع برق، بانك خازن وغيره توجه شده واز روش هاى مناسب برای کاهش اثرات نامطلوب آن، استفاده شود.

پ ٢-۴-٨ در صورت استفاده از لامپ‌های تخلیه در گاز (از قبیل لامپ گازی، بخار جیوه، بخار سدیم، متال هالید) به زمان مورد نیاز برای رسیدن لامپ به لومن نامی به هنگام روشن شدن مجدد و یا قطع و وصل برق توجه شده و در صورت نیاز تمهیدات لازم برای تأمين روشنایى حداقل، براى این وقفه زمانی در سیستم روشنایی پیش بینی شود.

پ ٢-۴-٩ در طراحی سیستم روشنایی داخلی و به منظور صرفه جویی مصرف انرژى، علاوه بر موارد مرتبط در ردیف‌های فوق، بندهای زیر باید مد نظر قرار گیرد.

الف) علاوه بر رعایت نكات فنی و استفاده از لامپ ها و چراغ های مناسب و مورد نياز فضا، در محاسبات و طراحی سیستم روشنایی به مقدار چگالی توان، (وات بر مترمربع) سيستم روشنایی توجه شده و تمهیداتی در نظر گرفته شود که مقدار چگالی توان و نهايتاً مصرف برق سیستم روشنایی بهینه گردد.

ب) در طراحى سيستم روشنايى بايد بيشتر به تأمين شدت روشنايى مورد نياز موضع كار و يا سطح کار (محدوده کار و فعالیت) توجە شدە و چنانچە شرايط كاربرى فضا ايجاب نمايد از تأمين شدت روشنایی عمومی مورد نیاز برای کل سطح فضا، پرهیز گردد.

پ) استفاده از سیستم قطع و وصل دستی در مدارهای روشنايی

ت) استفاده از سيستم هاى كنترل وفرمان فتوسل و يا تايمر جهت قطع و وصل مدارهاى روشنايی در زمان های معین برای محوطه‌ها و يا فضاها

ث) استفاده از ديمر جهت كاهش ميزان شدت روشنايى

ج) استفاده از حسگر حرکت و یا حضور جهت قطع و وصل مدارهاى روشنايى در حالت حضور و عدم حضور افراد

چ) استفاده از سيستم اتوماسيون وكنترل روشنايى شامل سويچ‌ها و يا كليدهاى هوشمند قابل تنظیم و برنامه ریزی، شبكه ارتباطی تبادل اطلاعات خاص خود، كنترلرها و كنترل مركزى با قابليت اتصال به شبكه هاى متفاوت و همخوان با پروتكل هاى ارتباطى داده و نيز با قابليت اتصال و مديريت از طريق سيستم مديريت هوشمند ساختمان ومديريت انرزى (رديف ١٣-٩-٨)

تبصرہ: پرده کرکره‌های اتوماتیک پنجره که از طریق سنسورهای شدت روشنایی از تابش نور مستقیم خورشید به اتاق جلوگیری میکنند در ترکیب با سیستم اتوماسیون و کنترل روشنایی و یا سيستم مديريت هوشمند ساختمان و مديريت انرژى بعنوان يك سيستم مكمل جهت تأمين شدت روشنايى مورد نياز فضا با هدف صرفه جويى در مصرف برق و نيز كاهش بار سرمايشى (تأسيسات مکانیکی) بکار گرفته می شود.