مبحث هفدهم مقررات ملی ساختمان : سامانه گاز طبیعی در ساختمان (1403) | 6-11-17 لوله كشى رو كار

١٧-١١-6-١ كليات

لولە کشی گاز وقتی روکار است که دسترسی به آن مستقیم و نیازی به حفاری و تخریب نبوده و در محلی نصب شود کە قابل رؤیت باشد. لولە کشی در سوله های صنعتی، محوطەهای باز و نقاطی که امکان قرار گرفتن لوله در مسیر رفت و آمد وسایل نقلیه و یا افراد و یا برخورد اجسام خارجی وجود نداشته و یا در معرض صدمات مکانیکی نباشد تا فشار ٣٠ پوند بر اینچ مربع (٢٠۶٨۴٣ پاسکال) می تواند به صورت روکار اجرا شود. در صورتی که فشار گاز داخل لوله‌ها از ٣٠ پوند بر اینچ مربع (٢٠۶٨۶٣ پاسكال) بیشتر باشد، باید قبل از ورود به ساختمان، فشار توسط تقلیل دهندہ فشار (رگولاتور) به حداكثر ٣٠ پوند بر اینچ مربع (٢٠۶٨۴٣ پاسكال) تقلیل یابد.

لولەكشى روكار بايد با استفاده از لوله واتصالات فولادى بوده و استفاده از لوله واتصالات پلی اتيلن مجاز نمى باشد.

تبصره: لولە كشى گاز روكار داخل ساختمان هاى مسكونى و غير صنعتى كه در ابتداى بند كليات به آنها اشاره نشده باید تا فشار حداکثر ٢ پوند بر اینچ مربع (١٣٧٩٠ پاسكال) باشد.

١٧-١١-6-٢ اجراى لوله كشى روكار

اجرای لوله کشی روکار باید مطابق موارد زیر صورت گیرد:

الف- در مناطقی که لوله گاز به صورت روکار اجرا می شود باید لوله‌ها توسط پایه‌ های مناسبی محكم شده و پیش بینی‌ های لازم جهت جلوگيرى از صدمات فيزيكى صورت گیرد.

ب- لولە کشی روکار باید به ترتیب مناسبی در فواصل معین محکم و استوار شده باشد، برای این کار باید از بست‌های فلزى مخصوص لوله و متناسب با قطر آن كه داراى استحكام كافى مى باشد استفاده شود.

پ- بستن و یا جوش دادن یک لوله به لوله دیگر و لوله به اسکلت فلزی یا اجزاء فلزى غير ثابت ساختمان به طور مستقيم ممنوع است.

ت- حداکثر فواصل بین نقاط اتکاء بست و یا پایه در لوله کشی گاز روکار نباید از فواصل مندرج در جدول شمارە پ-۴-٩ بیشتر باشد.

ث- بست‌ های لوله‌‌ های عمودی باید لوله‌ها را به طور کامل در خود رفته و وزن آنها را مهار نماید.

ج- طول پایه‌‌ های بست های لوله‌‌ های روکاری که خارج از ساختمان قرار دارند باید به گونه‌ای باشد كه لوله با دیوار محل اتکا حداقل یک سانتیمتر فاصله داشته باشد تاگرد و خاک در فاصله بين لوله و دیوار جمع نشده و باعث خوردکی تدریجی لوله نشود.

چ- استقرار و کیفیت نصب لوله‌ های گاز باید به نحوى باشد كه از لرزش و نوسان مصون بماند و مهار آن باید طوری انجام گیرد که فشاری به تجهیزات منتقل نگردد.

ح- بست ها، پایه‌ ها و آویزهای لوله‌ ها باید طوری نصب شوند كه مانع از انبساط و انقباض آزاد لوله‌ ها نشود.

در صورت لزوم بايد از پایه‌ هاى معلق و يا أويزهاى متحرک استفاده نمود. بست ها و آويزها بايد به گونه نصب شوند که در اثر انبساط، انقباض و يا هر نوع حركت لوله‌ ها از آنها جدا نشوند.

خ- لولە کشی روکار نباید از زیرزمین‌ های متروک و دخمه مانند ساختمان ها عبور نمایند، مگر آنکه این نقاط دارای جریان طبیعی هوا و یا تهویه مناسب باشند.از پوشاندن و اختفاء لوله در داخل ساختمان باید حتی الامکان خود دارى به عمل آید.

د- لوله کشی روکار داخل ساختمان ها باید طوری انجام گیرد که به استحكام ساختمان ها آسیب نرسیده و از استقامت ساختمان و اجزاء آن كاسته نشود.

ذ- در مواردی که لوله از داخل درب ویا پنجره عبور میکند، باید پیش بینی ‌های لازم جهت جلوگیری از سائیدگی و سایر صدمات فیزیکی لوله به وسیله درب یا پنجره یا شیشه به عمل آید.

ر- فاصله لوله‌‌ های روکار تا لوله‌‌های آب گرم باید حداقل ۵ سانتیمتر باشد. در مواردى كه حفظ فاصله فوق امکان پذیر نباشد باید لوله گاز با عایق حرارتی مناسب پوشانده شود.

ز- کانال‌های عمودی یا افقی ساختمان که لوله گاز از آنها عبور میکند، باید از پایین و بالا به هوای آزاد راه داشته باشد تا تعویض طبیعی هوا در آنها صورت کرفته و امکان تجمع گاز در آنها وجود نداشته باشد. لوله گاز نبايد از داخل كانال هاى مربوط به هواكش، چاه آسانسور، دودكش بخارى و کانال‌ هایی که برای تجهیزات دیگر تعبیه شده، عبور کند.

ژ- لوله گاز نباید با سیم و کابل برق در تماس باشد. فاصله سیم روکار برق بالوله گاز حداقل ١٠ سانتيمتر باید باشد. در مواردی که رعایت فاصله فوق امکان پذیر نباشد باید لوله گاز با عايق الكتریكى مناسب پوشش داده شود.

س- در لوله کشی‌های روکار که در معرض تغییرات قابل توجه حرارت قرار دارند بايد تدابير لازم براى مقابله با انبساط و انقباض لوله‌ ها صورت كیرد. انشعاب هاى لوله‌ هاى طويل بايد طورى باشد كه تغییرات طول لوله اصلی در اثر انقباض وانبساط باعث شكستن آنها نشود.

ش-در نقاط اتصال لوله‌‌ های روکار و دفنی، جهت جلوگیری از صدمات فیزیکی باید از غلاف فلزى مناسب استفاده شود. غلاف فلری باید از لوله با قطر نامی دو اندازه بزرگتر از قطر نامی لوله گاز باشد. در این موارد باید لوله گاز نوارپیچی شده و از كمربند ويا نوارهاى لاستيكى كه فاصله بين لوله گاز و غلاف فلزی را به صورت یکنواخت در طول لوله حفظ می كنند استفاده شود. علاوه بر آن بايد فاصله بين لوله گاز و غلاف با استفاده از قیر و یا ساير مواد عايق رطوبتی پر شده ودو طرف غلاف با دريوش مناسب پوشانده شود.