مبحث هفدهم مقررات ملی ساختمان : لوله کشی گاز طبیعی (1401) | ١٧-١٢-6 لوله كشى رو كار

١٧-١٢-6-١ كليات

لوله کشی گاز وقتی روکار است که دسترسی به آن مستقیم و نیازی به حفاری و تخریب نبوده و در محلى نصب شود که قابل رؤیت باشد. لوله کشی در سوله های صنعتی، محوطه های باز و نقاطى كه امكان قرار گرفتن لوله در مسیر رفت و آمد وسایل نقلیه و یا افراد و یا برخورد اجسام خارجی وجود نداشته و یا در معرض صدمات مکانیکی نباشد تا فشار ٣٠ پوند بر اینچ مربع (٢٠۶٨۴٣ پاسکال) میتواند بە صورت رو کار اجرا شود. در صورتی که فشار گاز داخل لوله‌ها از ٣٠ پوند بر اينچ مربع (206863 پاسكال) بيشتر باشد، باید قبل از ورود به ساختمان، فشار توسط تقلیل دهنده فشار (رگولاتور) به حداکثر ٣٠ پوند بر اینچ مربع (206843 پاسكال) تقليل يابد.

لوله کشی رو کار باید با استفاده از لوله و اتصالات فولادى بوده و استفاده از لوله و اتصالات پلى اتيلن مجاز نمى باشد.

تبصره: لوله کشی گاز روکار داخل ساختمان های مسکونی و غیر صنعتی که در ابتدای بند کلیات به آنها اشاره نشده بايد تا فشار حداكثر ٢ پوند بر اينچ مربع (١٣٧٩٠ پاسكال) باشد.

١٧-١٢-6-٢اجراى لوله كشى رو كار

اجرای لوله کشی رو کار بايد مطابق موارد زیر صورت گيرد:

الف- در مناطقی که لوله گاز به صورت رو کار اجرا می شود باید لوله‌ها توسط پایەهای مناسبی محكم شده و پیش بینی های لازم جهت جلوگیرى از صدمات فيزيكى صورت گيرد.

ب- لوله کشی روکار باید به ترتیب مناسبی در فواصل معين محكم و استوار شده باشد، براى اين كار بايد از بست های فلزی مخصوص لوله و متناسب با قطر آن كه داراى استحكام كافى مى باشد استفاده شود.

پ-بستن و یا جوش دادن یک لوله به لوله ديگر و لوله به اسكلت فلزى يا اجزاء فلزى غير ثابت ساختمان به طور مستقيم ممنوع است.

ت-حداکثر فواصل بین نقاط اتكاء بست و یا پایه در لوله كشى گاز روكار نبايد از فواصل مندرج در جدول شماره پ-4-٩ بيشتر باشد.

ث- بست های لوله های عمودی باید لوله‌ها را به طور کامل در خود گرفته و وزن آن‌ها را مهار نماید.

ج- طول پایه های بست های لوله های روکاری که خارج از ساختمان قرار دارند باید به گونه ای باشد که لوله با ديوار محل اتكا حداقل يك سانتيمتر فاصله داشته باشد تا گرد و خاک در فاصله بين لوله و دیوار جمع نشده و باعث خوردگی تدریجی لوله نشود.

چ- استقرار و کیفیت نصب لوله های گاز باید به نحوی باشد که از لرزش و نوسان مصون بماند ومهار آن باید طوری انجام گيرد که فشاری به تجهیزات منتقل نگردد.

ح- بست ها، پایه‌ها و آویزهای لوله‌ها باید طوری نصب شوند كه مانع از انبساط و انقباض آزاد لوله‌ها نشود. در صورت لزوم باید از پایه‌های معلق و یا آويزهاى متحرک استفاده نمود. بست ها و آويزها بايد به گونه نصب شوند که در اثر انبساط، انقباض و یا هر نوع حركت لوله‌ها از آنها جدا نشوند.

خ- لوله کشی روکار نباید از زیرزمین های متروک و دخمه مانند ساختمان ها عبور نمایند، مگر آنكه این نقاط دارای جریان طبيعى هوا و يا تهويه مناسب باشند. از پوشاندن و اختفاء لوله در داخل ساختمان باید حتی الامکان خود داری به عمل آید.

د- لوله کشی روکار داخل ساختمانها باید طوری انجام گیرد كه به استحكام ساختمان ها آسيب نرسيده و از استقامت ساختمان و اجزاء آن كاسته نشود.

ذ۔ در مواردی که لوله از داخل درب ویا پنجره عبور میکند، باید پیش بینی های لازم جهت جلوگيرى از سائید گی و سایر صدمات فیزیکی لوله به وسیله درب یا پنجره یا شیشه به عمل آید.

ر- فاصله لوله های روکار تا لوله های آب گرم بايد حداقل ٥ سانتيمتر باشد. در مواردى كه حفظ فاصله فوق امكان پذير نباشد بايد لوله گاز با عايق حرارتى مناسب پوشانده شود.

ز- کانال های عمودی یا افقی ساختمان که لوله گاز از آنها عبور میکند، باید از پایین و بالا به هوای آزاد راه داشته باشد تا تعویض طبیعی هوا در آنها صورت گرفته و امکان تجمع گاز در آنها وجود نداشته باشد. لوله گاز نباید از داخل کانالهای مربوط به هواکش، چاه آسانسور، دود کش بخاری و کانال هایی که برای تجهیزات دیگر تعبیه شده، عبور کند.

ژ- لوله گاز نباید با سیم و کابل برق در تماس باشد. فاصله سیم رو کار برق با لوله گاز حداقل ١٠ سانتيمتر باید باشد. در مواردی كه رعايت فاصله فوق امكان پذير نباشد بايد لوله گاز با عايق الكتريكى مناسب پوشش داده شود.

س- در لوله کشی های روکار که در معرض تغییرات قابل توجه حرارت قرار دارند بايد تدابير لازم براى مقابله با انبساط و انقباض لوله‌ها صورت گیرد. انشعاب های لوله های طویل بايد طورى باشد كه تغييرات طول لوله اصلى در اثر انقباض وانبساط باعث شكستن آنها نشود.

ش- در نقاط اتصال لوله های روکار و دفئی، جهت جلوگیری از صدمات فيزیكى بايد از غلاف فلزى مناسب استفاده شود. غلاف فلری باید از لوله با قطر نامی دو اندازه بزرگتر از قطر نامى لوله گاز باشد. دراين موارد باید لوله گاز نوارپیچی شده و از كمربند و یا نوارهاى لاستيكى كه فاصله بين لوله گاز وغلاف فلزی را به صورت یکنواخت در طول لوله حفظ می کنند استفاده شود. علاوه بر آن بايد فاصله بين لوله گاز و غلاف با استفاده از قير و يا ساير مواد عايق رطوبتى پر شده ودو طرف غلاف با درپوش مناسب پوشانده شود.