مبحث هفدهم مقررات ملی ساختمان : لوله کشی گاز طبیعی (1401) | ١٧-١٣-4 عايقكارى سرد لوله‌ها (نوارپيچى)

عایقکاری سرد باید با استفاده از نوارهای چسب دار مخصوص عایقکاری لوله انجام شود، به این ترتیب که پس از پرایمر زنی، باید لوله‌ها را در دو لایه شامل نوار زیر و نوار رو نوار پیچی نمود. در نوارپیچی سرد لوله‌ها باید از نوار مخصوص سرجوش به عنوان نوار زیر، پرایمر مخصوص نوار سرجوش به عنوان پرایمر به علاوه نوار رو استفاده شود.

تبصره: استفاده از عایق های سرد دیگر از جمله سایر انواع نوار، اپوکسی های دو جزئى و پلى يورتان‌‌هاى دو جزئی صد در صد خالص در صورت مطابقت با استانداردهای شرکت مڵی گاز و مقررات اين مبحث با نظر دستگاه نظارت بلامانع است.

در تهیه نوار و پرایمر باید دقت شود كه نوار و پرايمر ساخت يك سازنده وقابل انطباق باشند. استفاده از نوار و پرایمر که ساخت سازندگان متفاوت باشند مجاز نمى باشد.

عایقکاری سرد باید در کارگاه و در محل سریوشیده انجام شود. در صور تیکه به هر علت عایقکاری سرد در کارگاه های سرپوشیده امکان پذیر نباشد، باید از انجام عایقکاری در هوای بارانی، مە سنگین، گرد و غبار و در دمای زیر ۵ درجه سلسیوس خودداری شود.

١٧-١٣-4-١ پرايمر زنى

پرایمر زنی باید حتیالامکان بلافاصله پس از زنگ زدائی و تمیزکاری لوله‌ها انجام شود. در صورت لزوم بايد گرد و غبار سطح لوله به وسيله هوای فشرده زدوده شود.

پرایمر تا قبل از مصرف باید در بسته بندی اولیه نگهداری شود. قبل از باز کردن درب قوطى پرايمر براى مصرفه باید ظرف را به قدر کافی تکان داد و در صورت بزرگ بودن ظرف بايد آن را بقدر كافى غلتاند تا مواد ته‌نشین شده پرايمر كاملا مخلوط شود. پس از استفاده از پرايمر بايد بلافاصله درب ظرف را محكم نمود تا مواد فرار آن تبخير نشود.

پرایمر زنی لوله‌ها در هوای بارانی، مه سنگین، گرد و غبار و طوفان و در دمای زیر ۵+ درجه سلسیوس مجاز نمی باشد در صورت وجود شبنم صبحگاهى بايد سطح لوله را كاملاً خشک نمود.

پرایمر زنی باید به وسیله قلم مو، غلطک و یا دستگاه اسپری انجام شود. پرایمر زنی باید به صورتى انجام شود که پس از خشک شدن ضحامت آن یکسان باشد و نقاط كمرنگ و یا پرايمر نخورده باقى نمانده باشد.

قبل از شروع نوار پیچی، پرایمر باید خشک شده باشد به نحوی که اثر انگشت روی آن باقی نماند. در مورد زمان خشک شدن پرایمر باید توصیه سازنده آن مورد توجه قرار گیرد.

١٧-١٣-۴-٢نوار پیچی لایە اول

لایه اول نوار یا نوار زیرین، محافظت اصلی لوله درمقابل خورد گی را بر عهدہ دارد. نوار پیچی لایه زیرین باید به وسيله نوار سرجوش كه مخصوص عايقكارى سرجوش‌ها واتصالات است وضخامت لايه پلاستيك آن حداقل 0/2 ميليمتر وضخامت لايه چسب آن حداقل 0/6 ميليمتر است انجام شود. نوارها بايد تا قبل از مصرف در بسته بندی های اولیه و در دمای مناسب و دور از تابش آفتاب و باران بر طبق توصيه های سازنده آنها نگهداری شوند. در استفاده از نوار و پرایمر باید توجه شود که هر دو ساخت یک سازنده و دارای تاریخ مصرف معتبر باشند. در صورتی که نوار پیچی بلافاصله پس از پرایمر زنی انجام نشود، میتوان لوله های پرایمر خورده را برای مدت حداکثر چهر هفته در مکان مناسب نگهداری نمود به نحوی که خواص پرایمر از بین نرود. در صورت از بین رفتن خواص پرایمر و یا پدیدار شدن آثار زنگ زدگی، لوله‌ها باید مجدداً زنگ زدائی و تمیز کاری و سیس پرايمر زنی شوند. چنانچه بیش از یک روز از پرايمر زنى لوله‌ها گذشته باشد قبل از اقدام به نوار پیچی باید سطح پرایمر خورده را با برس زبر كرده و سيس اقدام به پرایمر زنی مجدد نمود.

نوار پیچی در هوای بارانی، مه سنگین، گرد و غبار و در دمای زیر ۵+ درجه سلسیوس مجاز نمى باشد نوار پیچی باید با زاویه تابت و با كشش یكنواخت انجام شود. میزان كشش نوار بايد در حدى باشد كه بيش از ۵ درصد از عرض نوار کم نشود. میزان روی هم پیچی نوار برای لایه اول باید برابر با پنجاه درصد عرض نوار باشد، به طوری که هر دور نوار، نصف عرض دور قبلى را بيوشاند.

با اتمام هر حلقه نوار باید نوار حلقه جدید حداقل ١۵ سانتیمتر روی انتهای نوار قبلی پیچیده شود. برای اطمینان از چسبیدن نوار باید آن را با دست روى نوار قبلى فشرد.

در عبور لوله از نقاطی کہ سطح آبھای زیر زمینی بالا است و یا در تقاطع با نھرآب، باید نوار پیچی نوار زیرین در دو لایہ با روی هم پیچی پنجاه درصد ۵٠٪ انجام شود. در صورتیکه نوار پیچی لوله‌ها در کار گاه انجام شود باید حدود ١٠ سانتیمتر از سرلوله‌ها نوار پیچی نشود تا پس از انجام جوشکاری، همراه با قسمت سرجوش لوله‌ها نوار پیچی شود.

١٧-١٣-۴-٣نوار پیچی لایه دوم

نوار پیچی لایه دوم باید با استفاده از نوار رویی کە ضخامت لایە پلاستیک آن 0/3 ميليمتر وضخامت لايه چسب آن 0/2 ميليمتر است انجام شود.

نوار پیچی رویی برای محافظت از نوار زیرین انجام میشود. میزان روی هم پیچی نوار رويى بايد حداقل ١٠٪ عرض نوار باشد.

در نوار پیچی نوار رویی باید حدود ١۵ سانتیمتر از سر لوله‌ها نوارپیچی نشود.

١٧-١٣-٢-٢ نوار پيچى سرجوشها، اتصالات و نقاط تعميرى

در صور تی که لوله‌ها در کار گاه نوارپیچی شده و سپس به محل اجرای لوله کشی حمل شوند، پس از انجام جوشکاری باید قسمت نوار پیچی نشده سر لوله و قسمت سرجوش در محل نوارپیچی شود. براى نوار پیچی سرجوش، ابتدا باید با استفادہ از برس برقی یا برس دستی محل جوش و قسمتهاى نوار پيچى نشده سر لوله را از پرایمر وسایر مواد خارجی پاک نمود به نحوی که سطح فلز لوله کاملاً براق شود. در صورت لزوم قطرات ناشی از جوش باید با استفاده از قلم برداشته شود. پرایمر زنی سرجوش باید با استفاده از پرایمر مخصوص نوار سرجوش انجام شود. پرایمر زنی سرجوش باید علاوه بر روى قسمت هاى لخت لوله و محل جوش، بر روی حداقل ۵ سانتیمتر از نوارپیچی نوار زیر لوله در دو طرف جوش انجام شود.

پس از خشک شدن پرایمر باید نوار پیچی سرجوش با استفاده از نوار سرجوش و با روی هم پيچى ٥٠٪ بر روی قسمتھای پرایمر خورده شامل محل جوش، قسمتھای نوارپیچى نشده و حداقل ٥ سانتى متر بر روى نوار زیر لوله های طرفین سرجوش انجام شود سپس باید نوار رو با روى هم پيچى حداقل ١٠٪ بر روى نوارپيچى نوار سرجوش انجام شود.

در صورت زخمی شدن نوار، باید قسمت معیوب نوار پیچی برداشته شود. سپس محل عیب به اضافه حدود ۵ سانتیمتر از هر طرف روی نوار پیچی نوار زیر با استفاده از پرایمر مخصوص نوار سرجوش، پرایمر زنى شود و پس از خشک شدن پرایمر، با استفادہ از نوار سرجوش نوارپیچی شود. سپس نوارپیچی نوار رویی نیز به روشی كه براى سرجوش‌ها ذكر گرديد، انجام شود.

١٧-١٣-۵-۴ کنترل کیفیت عایقکاری سرد

پس از اتمام نوار پیچی نوار زیر، با استفاده از دستگاه منفذیاب (هالیدی دیتکتور) که مورد تائید دستگاه نظارت قرار گرفته باشد باید از سالم بودن نوار پیچی اطمینان حاصل نمود.

نوار پیچی انجام شده باید از نظر ظاهری یکنواخت بوده و فاقد چين و چروک باشد. براى اطمينان از کیفیت نوار و پرایمر استفاده شده و همچنین اطمینان از کیفیت نوارپیچی باید بر روی نوار زير به طريق زیر آزمایش چسبندگی انجام داد . ابتدا با چاقو دو شیار موازی به فاصله یک سانتى متر از يكديگر بر روى نوار زیر در جهت عمود بر محور طولی لوله ايجاد كنيم سيس با برش عرضى محل شروع دو شيار را بهم وصل نموده و با نوک چاقو قسمت ابتدای نوار بريده شده را از سطح لوله بلند كرده و با نيروى يكنواخت در جهت عمود بر سطح لوله نوار زیر را از لوله جدا میکنیم. انجام آزمایش چسبندگى بايد حداقل دو ساعت بعد از نوارپیچی و در دمای بین ١۵ تا ٢۵ درجه سلسیوس باشد.

چسبند گی نوار باید در حدی باشد که، نوار با نیرویی بیش از 1/5 کیلوگرم نیرو به ازاى هر سانتيمتر عرض نوار، از سطح لوله جدا شود و لایه چسب نوار به صورت یکنواخت هم بر روی نوار و هم بر روی لوله باقى بماند.

پس از اتمام نوارپیچی سرجوش ها، شیرها، اتصالات و نقاط تعمیری و قبل از خوابانیدن لوله در كانال، بايد کل طول لوله نوارپیچی شده مجددا با استفاده از دستگاه منفذياب (هاليدى دتكتور) بر طبق دستور العمل مندرج در بخش ١٧-١٣-۵-٧ مورد آزمایش قرار گیرد تا از سالم بودن نوار پيچى انجام شده اطمينان حاصل شود.