مبحث سیزدهم مقررات ملی ساختمان : طرح و اجرای تاسیسات برقی ساختمان ها (1395) | ١٣-٧-٣ سیم کشی

١٣-٧-٣-١ کلیه سیم کشی های داخلی ساختمان ها، اعم از رو کار و تو کار، باید در داخل لوله‌های  مخصوص سیم کشی یا مجاری مخصوص اين كار انجام شود و براى اجراى انشعابات، خم ها، زانوها، سه و چهار راهه‌ها و غيره بايد از وسايل و متعلقات استاندارد و مخصوص هر لوله يا مجرا استفاده شود. جعبه‌های زیر کلید و پریز و دیگر متعلقات مشابه در سیم کشی‌های تو کار باید با نوع لوله کشی و کلید و پریزهای مورد استفاده همگونی داشته باشد.

١٣-٧-٣-٢ لوله‌های قابل استفاده در سیم کشی های روکار و توكار در جدول شماره ١٣-٧-٣-٢ دسته بندی شده اند.

١٣-٧-٣-٢-١ لوله کشی هایی كه در دیوار و سقف، كف سازى، بتن وغيره بصورت دفنى اجرا می گردد، از نوع لوله کشی توکار محسوب می‌شود.

١٣-٧-٣-٢-٢ استفاده از لوله‌های پلى آميد و يا ساير لوله هاى پلاستيكى كه در معرض آتش مشتعل شده و می‌سوزد، بطور کلی ممنوع می باشند.

١٣-٧-٣-٣ اندازه لوله‌ها با توجه به قطر داخلى آن‌ها بايد با احتساب تعداد سيم ها، قطر آن‌ها، طول لوله و تعداد خم‌های موجود در آن به نحوی انتخاب شود که انجام سیم کشى بدون مصرف نیروی بیش از حد امکان پذیر باشد و در عایق‌بندی سیم‌ها ساییدگی یا پارگی ایجاد نشود.

براى تأمين اين شرط لازم است نسبت قطر داخلى لوله به قطر دسته سيم ها و يا قطر كابل چند رشته ای، حداقل برابر 1/3 (یک و سه دهم) باشد.

١٣-٧-٣-۴ لوله‌ها باید در هنگام نصب خالی باشند و سیم ها یا كابل ها پس از تكميل و پايان لوله کشی (اتمام نازک کاری) به داخل آن‌ها هدایت شوند.

١٣-٧-٣-۵ مدارهایی که در زیر کف ها قرار می‌گیرند باید فقط با استفاده از لوله‌های فولادی یا پلاستیکی صلب اجرا شوند. این لوله‌ها به هنگام اجرا و بعد از آن باید در مقابل ضربات مکانیکی محافظت شوند.

تبصره ١: برای جلو گیری از صدمه و یا شکست لوله‌های  برق عبوری از محل درز انبساط در سقف و کف ساختمان، لازم است که از لوله‌های خرطومی رابط جهت تأمین انعطاف پذيرى لوله‌ها استفاده شود.

تبصره٢: لوله کشی بصورت مورب در دیوارها بطور کلی ممنوع میباشد.

١٣-٧-٣-۶ بست‌های لوله‌های روكار بايد دو پيچه و از انواعى باشند كه لوله باديوار يا سقف تماس پیدا نکند و حدود ۶ میلیمتر با آنها فاصله داشته باشد.

١٣-٧-٣-٧ در طول هر قسمت از لوله کشی که بین دو جعبه تقسیم یا وسیله ای مشابه قرار دارد نبايد بيش از چهار خم ٩٠درجه (جمعاً ٣۶٠ درجه) وجود داشته باشد. در غير اينصورت بايد از جعبه تقسيم كششى مناسب استفاده شود.

١٣-٧-٣-٨ در محل ورود لوله به جعبه تقسیم یا تابلو یا دستگاهی مشابه باید از بوشینگ مناسب بانوع لوله، استفاده شود تا از زخمى شدن سيم يا كابل جلوگيرى شود .

١٣-٧-٣-٩ استفاده از لوله بر در لوله کشی‌های فولادی ممنوع است. لوله‌ها باید با اره بريده شده و لبه‌های تیز محل برش نيز صاف شوند.

١٣-٧-٣-١٠ تغییر نوع لوله از فولادی به پلاستیکی بدون تعبیه جعبه تقسیم مناسب در محل تغییر ممنوع است.

١٣-٧-٣-١١ در صورت استفادہ از کابل‌های مخصوص (کابل‌های با عایق بندی معدنی و غيره)، به شرط رعایت کلیه مقررات مربوط به کابل کشی‌ها و استفاده از لوازم و تجهیزات مخصوص مربوط مجاز خواهد بود.

١٣-٧-٣-١٢ برای ترانکینگ‌های فلزی یا پلاستیكی توكار یا روكار، بايد از جعبه تقسيم ها، جعبه انشعاب ها، قطعات اتصالی و انتهایی و انواع زانوها (داخلی و خارجی) و سه و چهار راهه‌های مناسب و مخصوص به خود استفاده شود.

تبصره: ترانکینگ‌های فلزی باید به پیچ‌های مخصوص پیوستگی الکتریکی بدنه مجهز باشند و در سراسر سیستم مجرا، بدنه‌ها به طور کامل به یکدیگر متصل و همگی به هادی حفاظتی تابلوی مربوطه وصل شوند.

١٣-٧-٣-١٣ اتصال لوله به دستگاه‌های دارای لرزش (موتورها و غیره) باید به کمک لوله‌های فولادی خرطومی با بوشینگ‌های مناسب که حداقل طول لوله ٢٠ سانتیمتر باشد، انجام شود.

١٣-٧-٣-14 سيم هاى استفاده شده در سيم كشى‌ها تا مقطع ١٠ ميلى متر مربع از نوع تک مفتولی با عایق بندی پی وی سى می باشند، و از اين مقطع به بالا سيم‌ها مى توانند چند مفتولی باشند. جنس هادی سیم ها مس خواهد بود و استفاده از سیم ها با هادی آلومینیومی بجای هادی مس ممنوع میباشد.

در صورت استفاده از سيم هاى افشان، بجاى سيم هاى تک مفتولى سر سيم ها جهت اتصال به ترمينال ها، كليدها، پريزها و ساير تجهيزات بايد لحيم كارى يكپارچه شده ويا از سَرسيم هاى مخصوص (سرسیم گلویی و يا مشابه) استفاده گردد.

١٣-٧-٣-١۵ سیم های کشیده شده در لوله‌ها یا مجاری باید از هر نظر سالم و بدون هیچگونه شکستگی و پیچیدگى باشند و بين دو جعبه تقسيم يا در محل هاى دسترسى بايد به صورت یكپارچە باشد.

١٣-٧-٣-١۶ اتصالات سيم‌ها به همديگر و انشعابات از سيم ها، بايد با استفاده از ترمينال‌های پیچی انجام شود.

تبصره ١: استفاده از ترمینال‌های نوع ديگر، كه ضمن انجام اتصال و همچنين تضمين تداوم الكتریكى، عایق بندى لازم را نيز تأمين كنند، مجاز است.

تبصرہ ٢: پیچیدن سیم‌ها به دور هم براى ايجاد اتصال الكتريكى و عايق بندى محل اتصال با نوارچسب الکتریکی ممنوع است.

١٣-٧-٣-١٧ براى هر محل انشعاب يا محل هاى اتصال سيم كشى به وسايل مصرف كننده يا کنترل کنندہ مدار، نظیر چراغ، پریز، کلید، دستگاه و غیره، باید از نوعى جعبه يا وسيله انتهايی مانند آن استفاده شود. استفاده از سرچپقی و نظایر آن ممنوع است.

١٣-٧-٣-١٨ انجام سیم کشی‌های نوع روکار با استفاده از سيم‌های چندلا و نيز بست هاى ميخى یا میخ معمولی، اکیداً ممنوع است.

١٣-٧-٣-١٩ از سیم‌ها و کابل‌های مخصوص (زیرگچی) فقط در مواردی می‌توان استفادە کرد که طول انشعاب از محل سیم کشی ثابت تا محل مصرف کنندہ (چراغ) بیش از 1/5 متر نباشد. در ساير موارد استفاده از این نوع سيم كشی‌ها و كابل كشی‌ها در تأسيسات اكيداً ممنوع خواهد بود.

١٣-٧-٣-٢٠ در اتصال سیم‌های مدارها به ترمینال‌ها و یا شینه‌های تابلوها، سيم‌ها بر اساس دیاگرام تابلو باید علامت گذاری پایدار (کد گذاری) شده كه تشخيص مدارها در مراحل اجرا، كنترل، آزمایش و بهرە برداری امکان پذیر گردد.

١٣-٧-٣-٢١ سیم کشی باید به گونه ای باشد که تعویض و اجرای مجدد سیم کشی در آینده در همان لوله و یا مجرا امکان پذیر باشد.

١٣-٧-٣-٢٢ فاصله کنتور گاز طبیعی از کابل کشی و سیم کشی روکار تأسیسات برقی باید حداقل ١٠ سانتى متر باشد (مبحث ١٧ مقررات ملّى ساختمان).

١٣-٧-٣-٢٣ حداقل فاصله سيم كشی هاى روكار از لوله‌های گاز طبیعی برابر ٥ سانتى متر میباشد (مبحث ١٧ مقررات ملّى ساختمان).