مبحث سوم مقررات ملی ساختمان : حفاظت ساختمان ها در مقابل حریق (1395) | ٣-٨-١٠ درجه‌ بندی‌ مقاومت‌ در برابر آتش‌ و محافظت‌ اعضای‌ سازه ای‌

٣-٨-١٠-١ الزامات

 درجه مقاومت اعضا و مجموعه های سازه ای در برابر آتش باید منطبق با ضوابط سـاختارها در فصـل ٣-٣ باشند.

٣-٨-١٠-٢ محافظت اعضای سازهای 

 محافظت ستون ها، شاه تیرها، تیرها، نعل  درگاه ها، خرپاها یا دیگر اعضای  سازه باید منطبق  با ضـوابط این بخش باشد.

٣-٨-١٠-٢-١ محافظت مستقل 

 ستون ها، تیرهای اصلی، خرپاها یا دیگر اعضای سازه که دارای اتصال مستقیم به ستون هـا هسـتند، برای  تأمین مقاومت لازم در برابر آتش مطابق با ضوابط این  مبحث، باید به طور کامل و بـه صـورت مستقل به وسیله مصالح و پوشش های تأیید شده محافظت شوند. دیگر اعضای  سازه که برای آن ها به مقاومت الزامی  در برابر آتش نیاز است، می توانند به وسیله یک پوشش مستقل، پوشـش غشـائی یـا سقفی مطابق بخش ٣-٨-٨، دوربند شفت ها یا به وسیله  ترکیبی از این روش ها محافظت شوند.

در صورت نیاز به محافظت ستون ها در برابر آتش، کل ستون شامل اتصـالات بـه  تیرهـای اصـلی و فرعی باید محافظت شود. در جایی که ستون از میان یک سقف  کاذب بـالا رفتـه باشـد، محافظـت ستون در برابر آتش باید به طور کامل از بالای کف سازه ای تا زیـر سـقف سـازه ای بـالایی پیوسـته باشد، حتی اگر سقف  کاذب دارای مقاومت در برابر آتش باشد.

برای الزامات محافظت ستونک های قاب فولادی سبک به  بند ٣-٨-١٠-٧ مراجعه شود.

٣-٨-١٠-٢-٢ ملحقات به اجزای سازه ای 

زواید فولادی در سطح سازه مانند دستک ها، نبشی ها، کله  پرچ ها و پیچ های متصل به اجزا سازه ای مجاز است تا به اندازه حداکثر ٢٥ میلی متر، از سطح محافظت شده در برابر آتش بیرون بزند.

٣-٨-١٠-٢-٣ محافظت فولادگذاری  بتن و مصالح  بنایی 

ضخامت پوشش محافظ برای  فولاد گذاری بتن یا مجموعه های با مصالح بنایی باید از سطح  پوشش  تا سطح بیرونی  فولاد اندازه گیری  شود. اما خاموت های  منفرد و دورپـیچ می تواننـد تـا حـداکثر١٢ میلی متر به  درون پوشش محافظ اطراف اعضای فولادی نفوذ نمایند.

٣-٨-١٠-٢-٤ اجزای مدفون در پوشش محافظ 

در مورد آن اجزای سازه ای که باید به  طور مستقل در برابر آتش محافظـت  شـوند، نبایـد هیچگونـه لوله، سیم، کانال یا دیگر تجهیزات تأسیساتی و خدماتی در درون پوشـش لازم بـرای محافظـت در برابر آتش قرار داده شود.

٣-٨-١٠-٢-٥ الزامات پوشش های محافظت کننده در برابر آتش 

پوشش های  محافظت کننده در برابر آتش  تولید کارخانه  ای  برای  سازه های فولادی بایـد بـر حسـب نوع آن ها مطابق با استاندارد EN 13381 تأییدیه و گزارش ارزیابی از مرجع  قانونی صـدور گواهینامـه  فنی دریافت نمایند.

برای محصولات دارای نتایج  آزمون و مدارک فنی  اضافه بر موارد فوق (مانند تأییدیه ها و گواهینامه های فنی صادر شده توسط مراکز معتبر خارجی بر اساس روش ها و استانداردهای متفـاوت از EN 13381)، تأییدیه های  تکمیلی بـا تشـریح دامنـه کـاربرد و تطبیـق  طراحـی، مـی توانـد بـه دامنـه گواهینامه فنی اضافه شود. الزامات مربوط به سایر مشخصات فنی پوشش های محافظـت کننـده در برابر آتش (فیزیکی، مکانیکی، ...)، روش های ارزیابی و معیارهـای پـذیرش در قالـب مـدارک فنـی  پشتیبان این مبحث تهیه و منتشر خواهد گردید.

٣-٨-١٠-٢-٥-١ محافظت  در برابر ضربه 

در مواردیکه پوشش محافظت کننده عضو سازه ای  در برابر آتش، در معـرض خطـر ضـربه ناشـی از وسایل نقلیه، حمل کالا یا دیگر فعالیت ها باشد، پوشش  محافظ باید به وسیله حفاظ های گوشـه یـا پوشش فلزی و یا دیگر مصالح  غیر قابل سوختن تا ارتفاع کافی و حـداقل ١٥٠ سـانتی متـر از کـف تمام شده، در برابر ضربه محافظت شود.

یادآوری : روی رنگ های محافظت کننده در برابر آتش از نوع پف کننده نباید به طور مستقیم با مصالح دیگر پوشانده شود، زیرا عملکرد محافظتی این پوشش ها از طریق پف کردن و منبسط شدن آن ها صورت می گیرد و فضای لازم برای این موضوع باید همواره وجود داشته  باشد.

٣-٨-١٠-٢-٥-٢ مقاومت چسبندگی پوشش های محافظت کننده در برابر آتـش از نـوع معـدنی پاششی 

حداقل مقاومت چسبندگی این نوع پوشش ها در ساختمان های  غیر بلند باید 7/2 کیلوپاسکال باشد.این عدد برای ساختمان های بلند در قسمت ٣-١٠-٢-٣ ارائه  شده است .

٣-٨-١٠-٣ اجزای سازه ای خارجی 

اجزای سازه که در داخل دیوارهای خارجی یا در بیرون ساختمان قرار دارنـد، بایـد دارای بیشـترین درجه مقاومت در برابر آتش که از بندهای زیر به دست می آید، باشند:

١- مطابق الزامات جدول ٣-٣-٢-الف برای اجزای  ساختمانی (مانند تیر یا سـتون) بـر اسـاس نـوع ساختار ساختمان

٢- مطابق الزامات جدول ٣-٣-٢-الف برای دیوارهای باربر خارجی بر اساس نوع ساختار ساختمان

٣- مطابق الزامات جدول ٣-٣-٢-ب برای دیوارهای خارجی  بر اساس فاصله مجزاسازی حریق 

٣-٨-١٠-٤ موارد مجاز برای عدم محافظت بال پایین نعل درگاه ها

 محافظت در برابر آتش برای بال پایین نعل درگاه هایی که جزئی از سازه نیستند، ضرورت ندارد.

٣-٨-١٠-٥ سیستم  های  جداگر لرزه ای 

درجه مقاومت در برابر آتش برای سیستم های جداگر لرزه ای باید معـادل درجـه مقاومـت در برابـر آتش آن ستون، دیوار یا جزء ساختمانی (طبق  جدول ٣-٣-٢) باشد که سیستم جداگر در آن نصب شده است. بنابراین در صورت نیاز سیستم جداگر لرزه ای باید به وسیله پوشـش هـا یـا سـاختارهای مناسب تأیید شده، در برابر آتش محافظت شود تا مقاومت آن در برابر آتش معادل جزء سازه ای که در آن نصب شده است، باشد.

٣-٨-١٠-٦ سیستم های مقاوم سازی کف های بتن مسلح 

سقف های بتن مسلح تقویت شده با مصالحی که در برابر آتش ضعیف هستند (مانند اجـزاء فـولادی یا صفحات کامپوزیتی پلیمری تقویت شده با الیاف - FRP)، باید به گونه ای طرح و در صورت نیاز به وسیله پوشش ها یا ساختارهای  مناسب در برابر آتش  محافظت شوند، که درجه مقاومت در برابـر آتش الزامی برای ساختار سقف مطابق جدول ٣-٣-١ تأمین  شود.

٣-٨-١٠-٧ ستونک های قاب فولادی سبک 

 ستونک های دیوارهای باربر در سیستم قاب فولادی سبک، برای رسیدن بـه مقاومـت لازم در برابـر آتش می تواند به وسیله مصالح غشایی (مانند تخته های گچی) محافظت گردد.