مبحث ششم مقررات ملی ساختمان : بارهای وارد بر ساختمان (1398) | ۱-۱۰-۶ کلیات

۱-۱-۱۰-۶ سیستم اصلی باربر ساختمان ها و سازه ها و کلیه اجزاء و پوشش های آنها باید برای اثر ناشی از باد بر اساس ضوابط این فصل طراحی و ساخته شوند این اثر باید با توجه به حداکثر سرعت باد در منطقه ارتفاع و شکل هندسی ساختمان ها و زبری محیط اطراف و میزان حفاظتی که موانع مجاور برای آنها در مقابل باد ایجاد می کنند، محاسبه شوند. 

۲-۱-۱۰-۶ برای تعیین اثر ناشی از باد باید فرض شود که باد به صورت افقی و در هر یک از امتدادها به ساختمان اثر مینماید در طراحی کافی است اثر باد در دو امتداد عمود بر هم ترجیحاً در امتداد محورهای اصلی ساختمان و به طور غیر هم زمان بررسی شوند این بار باید در هر امتداد در هر یک از دو جهت مخالف به ساختمان اعمال شود. 

در موارد خاصی که در این فصل ذکر شده است اثر باد باید در امتداد مشخص شده در بند 6-10-13 (بارگذاری بخشی) نیز بررسی گردد اثرات ناشی از احتمال عدم هم راستایی ساختمان با جهت حداکثر باد غالب در محل به عنوان ضریب هم راستایی باد در بند ۶-۱۰-۱۲ تعریف شده است. 

۳-۱-۱۰-۶ در طراحی اعضای سازه اثر ناشی از بار باد با بار زلزله جمع نمی شود. کلیه اعضای سازه باید برای اثر هر یک از این دو بارگذاری هماهنگ با ضوابط مربوطه طراحی شوند. 

۴-۱-۱۰-۶ سه روش استاتیکی تأثیرات دینامیکی باد و تجربی برای تعیین بارهای باد قابل استفاده است. ضوابط محاسبه بار باد وارد بر ساختمان ها و سازه های غیر ساختمانی به روش استاتیکی در بندهای ۶-۱۰-۴ الی ۶-۱۰-۱۵ این فصل تشریح شده است. 

در ساختمان های بلند که ارتفاع آنها بیشتر از ۶۰ متر یا ۴ برابر عرض مؤثر آنها بوده و در سازه ساختمان های نرم که زمان تناوب ارتعاشات طبیعی آن بزرگتر از ۱٫۵ ثانیه باشد و در سازه های غیر ساختمانی نرم نظیر دودکش ها مخازن و دکل ها که زمان تناوب ارتعاشات طبیعی آنها بزرگتر از ۱٫۰ ثانیه است محاسبه بار باد به روش استاتیکی کافی نیست برای محاسبه بار باد در این ساختمان ها و سازه ها باید یکی از دو روش زیر را به کار گرفت :

الف) روش تأثیرات دینامیکی بار باد نظیر آنچه در پیوست پ-۶-۴ ارائه شده است. 

ب) روش تجربی و استفاده از تونل باد مطابق روشهای معتبر بین المللی .

در مورد سازه هایی با زمان تناوب بیش از ۴ ثانیه و ارتفاع بیش از ۶ برابر عرض مؤثر ساختمان استفاده از روش تجربی مثل تونل باد الزامی است. 

بزرگترین زمان تناوب اصلی ساختمان یا سازه را در امتداد مورد نظر می توان از هر یک از روشهای تحلیلی یا برای ساختمان های با ارتفاع کمتر از ۱۲۰ متر از روابط تجربی زیر محاسبه کرد. 

در طراحی سازه ها به روش های تأثیرات دینامیکی یا تجربی کل بار باد محاسبه شده در هیچ حالت نباید کمتر از 80% بار باد بر اساس روش استاتیکی در نظر گرفته شود. 

عرض مؤثر ساختمان از رابطه ۶-۱۰-۱-د بدست می آید که در آن hi ارتفاع طبقه i از سطح زمین و Wi حداقل عرض ساختمان در جهت عمود بر باد در طبقه i است. 

در شکل ۶-۴-۱۶ نمودار مرحله ای محاسبه بار باد نشان داده شده است.