مبحث نهم مقررات ملی ساختمان : طرح و اجرای ساختمان های بتن آرمه (1399) | ٩-١٥-٣ شالوده‌ هاى سطحى

٩-١٥-٣-١ كليات

٩-١٥-٣-١-١ حداقل مساحت كف شالوده‌هاى سطحى براين اساس تعيين مى شود كه تنش‌هاى اتکایی ناشى از نيروها و لنگرهاى اعمال شده به شالوده، از تنش‌هاى اتكايى مجاز بيش‌تر نشوند. تنش هاى اتكايى مجاز از طريق اصول مكانيك خاك و سنگ در انطباق با مبحث هفتم مقررات ملى ساختمان به دست مى‌آیند.

٩-١٥-٣-١-٢ ضخامت حداقل شالوده‌هاى سطحى ٣٠٠ ميلى متر مى باشد.

٩-15-٣-١-٣ در شالوده‌هاى سطحى شیبدار، پلكانى و با ضخامت متغير، عمق و موقعيت پله ها یا زاویه ی شیب باید به صورتى باشند كه الزامات طراحى در همه‌ى مقاطع برآورده شوند.

٩-١٥-٣-١-4 توزيع فشار خاك در زير شالوده‌هاى سطحى بايد سازگار با مشخصات و سختی ‌های سازه، شالوده و زمین باشد؛ و بر اساس اصول شناخته شدەی مکانیک خاک و سنگ در انطباق با مبحث هفتم مقررات ملى ساختمان تعيين شود.

٩-15-٣-١-5 در توزيع فشار خاک در زير شالوده‌هاى سطحى منفرد و مركب يک طرفه، در صورت عدم انجام تحليل با جزئيات دقيق تر ميتوان شالوده را صلب فرض نمود.

٩-15-٣-١-۶ در توزيع فشار خاک در زير شالوده‌هاى سطحى مركب دو طرفه، گسترده و شبکهی نوار‌های متقاطع، سختى زمين را مى توان با استفاده از فنر با فرض مدول بسترهاى متفاوت با توجه به مشخصات ژئوتكنيكى شبيه سازى نمود.

٩-١٥-٣-١-٧ در تعيين میلگردهاى حداقل خمشى در شالوده‌هاى سطحى، ضوابط دال‌هاى يك طرفه براى شالوده‌هاى سطحى با عمل كرد يك طرفه، وضوابط دال‌هاى دو طرفه براى شالوده‌هاى سطحى با عمل كرد دو طرفه ملاک محاسبه مى باشند. تيرهاى روى زمين و تيرهاى باسكولى از ضوابط تيرها پيروى ميكنند.

٩-15-٣-١-٨ در تعیین میلگرد‌های حداقل جمع شدگى و حرارت در شالوده‌هاى سطحى، ضوابط دال‌هاى يك طرفه براى شالوده‌هاى سطحى با عمل كرد يك طرفه، و ضوابط دال‌هاى دو طرفه براى شالوده‌هاى سطحى با عملكرد دو طرفه، ملاک محاسبه مى باشند. شالوده‌هاى حجيم از ضوابط فصل الزامات بهره بردارى پيروى مى كنند.

٩-١٥-٣-٢ شالوده‌ هاى سطحى مركب يک طرفه و نوارى

٩-١٥-٣-٢-١ طراحى وجزئيات شالوده‌هاى  سطحى يك طرفه شامل شالوده‌هاى  مركب يك طرفه ونوارى بايد مطابق اين بخش وفصل‌هاى ٩-٩ و ٩-١١ باشند.

٩-15-٣-٢-٢ ميلگردها بايد به طور يكنواخت در كل عرض شالوده‌هاى  يك طرفه توزيع شوئد.

٩-١٥-٣-٣ شالوده‌ هاى سطحى منفرد دو طرفه

٩-١٥-٣-٣-١ طراحى و جزئيات شالوده‌هاى  سطحى منفرد دو طرفه بايد مطابق اين بخش و فصل‌هاى ٩-٩ و ٩-١٠ باشند.

٩-١٥-٣-٣-٢ در شالوده‌هاى  سطحى منفرد دو طرفه‌ى مربعى، میلگردها بايد به طور یکنواخت در كل عرض شالوده در هر دو جهت توزيع شوند.

٩-١٥-٣-٣-٣ در شالوده‌هاى  سطحى منفرد مستطيلى، میلگردها بايد مطابق بندهاى (الف) و (ب) توزيع شوند؛

الف- ميلگردها در جهت بلند بايد به طور يكنواخت در كل عرض شالوده توزيع شوند.

ب- براى میلگردها در جهت كوتاه، بخشى از كل میلگرد (γsAs) بايد به طور يكنواخت در نوارى به اندازه ی عرض شالوده با مرکزیت محور ستون یا ستون پایه توزیع شوند. باقی ماندەی میلگردها در جهت كوتاه،

(l - γs)As ، باید به طور یکنواخت در خارج از اين نوار در شالوده توزيع شوند. γs = 2/(β+1) مى باشد؛ كه β نسبت طول جهت بلند به طول جهت كوتاه است.

٩-١۵-٣-۴ شالودە هاى سطحى مركب دو طرفه و گسترده

٩-١٥-٣-4-١ طراحى وجزئيات شالوده‌هاى  مركب دو طرفه و گسترده بايد مطابق اين بخش و فصل ٩-١٠ باشند.

٩-١٥-٣-٢-٢ از روش طراحى مستقيم كه در بند ٩-١٠-٩ آمده است، نبايد براى طراحى شالودەهاى مركب دو طرفه و شالوده‌هاى  كسترده استفاده شود.

٩-15-٣-5 تيرهاى روى زمين و باسكولى

٩-١٥-٣-5-١ طراحى تيرهاى روى زمين و باسكولى بايد مطابق فصل ٩-١١ باشد.

٩-١٥-٣-5-٢ اگر تير روى زمين به صورت يك تير عميق (ديوار) باشد، طراحى بايد مطابق بخش ٩-١١-٨ باشد.

٩-١٥-٣-٥-٣ حداقل میلگرد در تيرهاى روى زمين وباسكولى بايد مطابق بخش ٩-١٣-6 باشد.

٩-15-٣-6 كلاف‌ هاى رابط شالوده‌ هاى سطحى

٩-١٥-٣-6-١ در سازه‌ هاى  يك طبقه كه داراى دهانه‌ى بزرگ هستند، مانند سازه‌هاى  ساختمان‌های صنعتی، آشیانه ها و غيره كه در آن ها شالوده ها داراى عمق استقرار و بايدارى كافى در برابر نیرو‌های جانبی هستند، از پيش بينى كلاف رابط در امتداد دهانه‌ى قاب مى توان صرف نظر كرد. در اين شالوده ها خاگريزى اطراف شالوده بايد به روش مناسبى كوبيده و متراكم شود.

٩-١٥-٣-۶-٢ كلاف‌های رابط بین شالوده‌‌ های سطحى، بايد برای نیروى كششى معادل ده درصد بزر گترین نیروی محوری نهايى وارد به ستون‌هاى دو طرف خود طراحى شوند.

3-6-3-15-9 ابعداد مقطع كلاف‌هاى رابط بايد متناسب با ابعاد شالوده ى سطحى، وحداقل ٢٥٠ ميلى متر اختيار شوند.

٩-١٥-٣-4-6 تعداد ميلگردهاى طولى كلاف‌هاى رابط بايد حداقل چهار عدد، و قطر آنها حداقل ١٢ ميلى متر باشد. اين میلگردها بايد توسط میلگردهاى عرضي به قطر حداقل ۶ ميلى متر، وبا فواصل حداكثر ٢٥٠ ميلى متراز يك ديگر در نظر گرفته شوند.

٩-١٥-٣-5-6 میلگردهاى طولى كلاف‌هاى رابط بايد در شالوده‌هاى  سطحى ميانى ممتد باشند، و در شالودە‌های سطحى كنارى در بر خارجى ستون مهار شوند.

٩-١٥-٣-٧ ديوارهاى حائل طرهاى و پشت بند دار

٩-١٥-٣-٧-١ ديوارهاى حائل طرهاى به صورت دال يك طرفه مطابق فصل ٩-٩ طراحى مى‌شوند.

٩-١۵-٣-٧-٢ دیوار‌های حائل پشتبند دار به صورت دال دو طرفه و با توجه به پشت بندها مطابق فصل ٩-١٠ طراحى مى‌شوند.

٩-١٥-٣-٧-٣ در ديوارهاى با ضخامت يكنواخت، مقطع بحرانى براى طراحى خمشى و برشى در پای ديوار و در محل اتصال ديوار به شالوده مى باشد. در ديوارهاى با ضخامت متغير، مقطع بحرانی برای طراحی خمشی و برشی باید در ارتفاع دیوار شناسايی گردد.