مبحث چهارم مقررات ملی ساختمان : الزامات عمومی ساختمان (1396) | ٤-٤-١ ارتفاع و مساحت‌ مجاز ساختمان ها

٤-٤-١-١ کلیات

٤-٤-١-١-١ رعایت‌ مقررات این‌ قسمت‌ در مورد حداکثر مساحت‌ و ارتفـاع مجـاز سـاختمان هـا از لحاظ تامین‌ اهداف این‌ مبحث‌ الزامیست‌. چنانچه‌ در هـر طـرح توسـعه‌ و عمـران شـهری‌ مصـوب، محدودیت‌ های‌ بیشتری‌ برای‌ ارتفاع و مساحت‌ تعیین‌ شده باشد، آن مقادیر در حـوزه طـرح مـذکور ملاك عمل‌ قرار می‌گیرد.

٤-٤-١-١-٢ درصورت طراحی‌ اتاقک‌ آسانسور و خرپشته‌ بر روی‌ بام، محل‌ استقرار ایـن‌ مجموعـه‌ حتی‌ الامکان به‌ سمت‌ وسط‌ پلان ساختمان انتقال داده شود، تا تأثیر آن بر نما تقلیل‌ یابد.

٤-٤-١-١-٣ ضوابط‌ خرپشته‌ ساختمان ها مندرج در مقررات طرحهای‌ توسعه‌ شهری‌ لازم الرعایـه‌ است‌.

٤-٤-١-١-٤ در بافت‌ های‌ شهری‌ تاریخی‌، محدودیت‌ ارتفاع و اندازه های‌ بنا باید طبق‌ ضوابط‌ مورد تأیید سازمان میراث فرهنگی‌، صنایع‌ دستی‌ و گردشگری‌ در نظر گرفته‌ شود.

٤-٤-١-٢ محدودیت‌ کلی‌ مساحت‌ و ارتفاع

٤-٤-١-٢-١ ارتفاع مجاز گروه های‌ ساختمانی‌

حداکثر ارتفاع مجاز گروه های‌ ساختمانی‌ بر حسب‌ تعداد طبقات آن ها، از نظـر ایـن‌ مبحـث‌ مطـابق‌ مقادیر تعیین‌ شده در این‌ قسمت‌ است‌، مگر آن که‌ به‌ دلیل‌ شرایط‌ خاص اقلیمی‌ و یا نوع تصـرف یـا ساختار بنا، مقادیر دیگری‌ برای‌ ارتفاع مجاز ساختمان ها در طرح های‌ مصوب توسعه‌ و عمران شهری‌ یا در مقررات اختصاصی‌ تصرف ها تعیین‌ شده باشد.

الف‌- در گروه های‌ ساختمانی‌ ١، ٢ و ٣ (در یک‌ طبقه‌)، در ساختمان های‌ دارای‌ زیرزمین‌ بـا پنجـره نورگیر از نما، 5/80 متر و در ساختمان های‌ فاقد آن 4/90 متر.

در گروه های‌ ساختمانی‌ ١، ٢ و ٣ (در دو طبقه‌)، در ساختمان های‌ دارای‌ زیـرزمین‌ بـا پنجـره نورگیر از نما، ٩ متر و در ساختمانهای‌ فاقد آن 8/10 متر.

ب- در گروه های‌ ساختمانی‌ ٤ و ٥ (در سه‌ طبقه‌)، در ساختمان های‌ دارای‌ زیرزمین‌ با پنجره نورگیر از نما، حداکثر 12/20 متر و در ساختمان های‌ فاقد آن حداکثر 11/30 متر.

در گروه های‌ ساختمانی‌ ٤ و ٥ (در چهار طبقه‌)، در سـاختمان هـای‌ دارای‌ زیـرزمین‌ بـا پنجـره نورگیر از نما، حداکثر 15/40 متر و در ساختمان های‌ فاقد آن حداکثر 14/50 متر.

پ- در گروه های‌ ساختمانی‌ ٦ و ٧ (پنج‌ تا هفت‌ طبقه‌ یا تا ارتفاع ٢٣ متر) و گروه ٨ (با ارتفاع بیش‌ از هفت‌ طبقه‌ یا بیش‌ از ٢٣ متر)، به‌ تناسب‌ تعداد طبقات و سایر ضوابط‌ و مقررات قانونی‌.

٤-٤-١-٢-٢ ارتفاع و مساحت‌ مجاز بر اساس گروه های‌ تصرف

ارتفاع و مساحت‌ تصرف ها باید بر اساس نـوع سـاختار و وضـعیت‌ اسـتقرار سـاختمان در زمـین‌ بـا محدودیت‌ های‌ تعیین‌ شده در مبحث‌ سوم مقررات ملی‌ ساختمان برای‌ گـروه هـای‌ تصـرف، منطبـق‌ باشد. 

محدودیت‌های‌ مساحت‌ ساختمان، بخشی‌ از ساختمان یا فضا، بر پایه‌ سطح‌ تصرف مورد نیاز به‌ ازای‌ هر نفر (واحد سطح‌ تصرف)، که‌ در مبحث‌ سوم مقررات ملّی‌ ساختمان تعیین‌ شده اسـت‌، محاسـبه‌ می‌گردد.

٤-٤-١-٣ افزایش‌ مجاز ارتفاع و مساحت‌

٤-٤-١-٣-١ افزایش‌ تعداد طبقات و مساحت‌ ساختمان ها بیش‌ از حداکثر مجـاز تعیـین‌ شـده در بند ٤-٤-١-٢-٢ مجاز نیست‌، مگر آن که‌ علاوه بر اخذ مجوز شهرداری‌ و انطباق با ضوابط‌ توسـعه‌ و عمران، با شرایط‌ تعیین‌ شده در مبحث‌ سوم مقررات ملّی‌ سـاختمان بـرای‌ افـزایش‌ مجـاز آن هـا در برخی‌ تصرفها انطباق یابد.

٤-٤-١-٤ مساحت‌ میان طبقه‌ها

میان طبقه‌ ها در صورت انطباق با تمام شرایط‌ زیر جزو اتاق یا فضای‌ زیـرین‌ خـود محسـوب شـده و مساحت‌ آن به‌ عنوان بخشی‌ از مساحت‌ آن اتاق یا فضا قابل‌ محاسبه‌ است‌. چنین‌ میان طبقـه‌ هـایی‌ نباید در احتساب تعداد طبقات مجاز ساختمان منظور شوند:

الف‌- اندازه ها، ارتفاع و مساحت‌ میان طبقه‌ به‌ تنهایی‌ با حداقل‌ الزامات تعیین‌شده برای‌ یک‌ اتـاق یـا فضا با تصرف فضای‌ مرتبط‌ با آن منطبق‌ باشد. 

ب- سایر الزامات تعیین‌ شده در این‌ مبحث‌ و سایر مباحث‌ مقررات ملّـی‌ سـاختمان از جملـه‌ بـرای‌ نورگیری‌، تهویه‌، ایمنی‌، بهداشت‌، گرمایش‌ و سرمایش‌ مناسب‌ در آن رعایت‌ شده باشد.

پ- مساحت‌ میان طبقه‌ از یک‌ سوم مساحت‌ زیربنای‌ فضای‌ زیرین‌ آن بیشتر نباشد. 

ت- در صورت عدم انطباق مشخصات میان طبقه‌ با الزامات مذکور، جزو اتـاق یـا فضـای‌ مربـوط بـه‌ حساب نیامده و باید هر دو به‌ عنوان فضاهایی‌ مستقل‌ تحت‌ تصرف هایی‌ در نظر گرفته‌ شوند که‌ با مجموعه‌ الزامات آن تصرف انطباق دارند.

٤-٤-١-٥ الزامات ارتفاع و مساحت‌ طبقات در زیرزمین‌

٤-٤-١-٥-١ در صورت استفاده از زیرزمین‌ به‌ عنوان فضای‌ اقامت‌ یا اشتغال در انطباق با الزامـات قسمت‌ ٤-٥-٢-٤ و ضوابط‌ طرح های‌ مصوب توسعه‌ و عمـران شـهری‌، مسـاحت‌ آن جـزو مسـاحت‌ تصرف مورد نظر در ساختمان محسوب می‌شود.

٤-٤-١-٥-٢ در صورت عدم انطباق مشخصات زیـرزمین‌ بـا شـرایط‌ بنـد ٤-٤-١-٥-١، چنانچـه‌ مساحت‌ و سایر مشخصات زیرزمین‌ ها با الزامات و محدودیت‌ های‌ تعیین‌ شده در مبحث‌ سوم مقررات ملّی‌ ساختمان منطبق‌ باشد، ایجاد آن ها از نظر این‌ مقررات مجاز بوده ولی‌ نباید از آنها برای‌ اقامت‌ و اشتغال استفاده نمود. در این‌ حالت‌ مساحت‌ زیرزمین‌ در محاسبه‌ مسـاحت‌ مجـاز کـل‌ سـاختمان منظور نمی‌ شود، مگر آن که‌ در طرح های‌ توسعه‌ شهری‌ و سایر ضوابط‌ شهرسازی‌ مصوب، محدودیت‌ بیشتری‌ برای‌ سطح‌ اشغال و مساحت‌ زیرزمین‌ها تعیین‌ شده باشد که‌ در این‌ حالت‌، آن محدودیت‌ها در حوزه طرح های‌ مذکور ملاك عمل‌ خواهد بود.