مشخصات فنی عمومی و اجرایی تاسیسات برقی ساختمان : ضابطه شماره 110 جلد 1 | ۲-۱۳- تعاریف و اصطلاحات

۱-۲-۱۳- زمین 

earth 

مفهومی است در بر گیرنده سیاره زمین و تمام متعلقات فیزیکی آن. 

۲-۲-۱۳- زمین کردن 

earth (verb) 

به برقرار ساختن اتصال الکتریکی مابین زمین محلی و نقطه ای از سیستم، تاسیسات یا تجهیزات گفته می شود. 

یادآوری - اتصال به زمین محلی ممکن است عمدی، غیر عمدی یا تصادفی بوده و ممکن است دایمی یا موقتی باشد. 

۳-۲-۱۳- زمین مرجع (زمین دور) 

reference earth (remote earth) 

قسمتی از جرم زمین که رسانا در نظر گرفته شده و پتانسیل الکتریکی اش به طور قراردادی برابر صفر منظور شده و مستقل از حوزه تاثیر و آرایش سیستم اتصال زمین مربوطه است. 

یادآوری - در اینجا “جرم زمین” به معنای سیاره زمین با تمام موجودیت فیزیکی اش است. 

۴-۲-۱۳- زمین محلی 

local earth 

قسمتی از سیاره زمین که در تماس الکتریکی با الکترود زمین است و پتانسیل الکتریکی اش الزاماً برابر صفر نیست. 

۵-۲-۱۳- آرایش اتصال زمین 

earthing arrangement 

به الگوی اتصالات منبع و وسایل الکتریکی در هنگام زمین کردن یک سیستم، تاسیسات یا تجهیزات گفته می شود. 

۶-۲-۱۳- سیستم اتصال زمین 

earthing system 

مجموعه ای از اجزاء هستند که برای زمین کردن یک تجهیز یا سیستم به طور جداگانه یا مشترک در کنار هم استفاده می شوند. 

۷-۲-۱۳- مقاومت ویژه الکتریکی خاک 

electric resistivity of soil (ρE) 

مقاومت ویژه یک نمونه نوعی از خاک 

۸-۲-۱۳- مقاومت زمین 

resistance to earth () 

قسمت حقیقی امپدانس زمین 

۹-۲-۱۳- امپدانس زمین 

impedance to earth (ZE) 

امپدانس مابین نقطه ای از سیستم یا تاسیسات یا تجهیزات و زمین مرجع در یک فرکانس معلوم 

۱۰-۲-۱۳- الکترود زمین 

earth electrode 

جرمی رسانا و در تماس الکتریکی با جرم زمین است که می تواند در خاک یا یک ماده رسانای خاص به طور مثال بتن یا کک که خود در دل خاک واقع است، قرار گیرد. 

۱۱-۲-۱۳- الکترود زمین فونداسیون (پی سازه) تعبیه شده در بتن 

concrete-embedded foundation earth electrode 

الکترود زمین تعبیه شده در بتن فونداسیون ساختمان که معمولا به شکل یک یا چند حلقه بسته است. 

۱۲-۲-۱۳- الکترود زمین فونداسیون پی سازه تعبیه شده در خاک 

soil-embedded foundation earth electrode 

الکترود زمین تعبیه شده در خاک زیر فونداسیون ساختمان که معمولا به شکل حلقه بسته است. 

۱۳-۲-۱۳- ترمینال اصلی اتصال زمین 

main earthing terminal 

ترمینال یا شینه ای که قسمتی از آرایش اتصال زمین تاسیسات محسوب می شود و امکان اتصال الکتریکی تعدادی هادی، متصل به قسمت هایی که باید زمین شوند را مهیا می کند. 

۱۴-۲-۱۳- هادی حفاظتی 

protective conductor 

هادی ای است که برای مقاصد ایمنی (حفاظت در برابر برق گرفتگی) در نظر گرفته شده است. 

یادآوری - هادی هم بندی حفاظتی، هادی اتصال زمین حفاظتی (PE) و هادی اتصال زمین در مواردی که برای حفاظت در برابر برق گرفتگی از آن استفاده شود نمونه هایی از هادی حفاظتی هستند. 

۱۵-۲-۱۳- هادی اتصال زمین 

earthing conductor 

هادی اتصال دهنده الکترود زمین به نقطه ای از سیستم هم بندی هم پتانسیل کننده، معمولا ترمینال اصلی اتصال زمین، است. 

۱۶-۲-۱۳- هادی هم بندی حفاظتی 

protective bonding conductor 

هادی حفاظتی ای است که برای هم بندی هم پتانسیل کننده حفاظتی در نظر گرفته می شود. 

۱۷-۲-۱۳- هادی اتصال زمین حفاظتی (PE) 

protective earthing conductor (PE) 

هادی حفاظتی ای است که برای اتصال زمین حفاظتی در نظر گرفته می شود. 

۱۸-۲-۱۳- هادی PEN 

PEN conductor 

هادی ای است که به طور هم زمان وظایف هر دو هادی اتصال زمین حفاظتی (PE) و هادی خنثی (N) را انجام می دهد. 

۱۹-۲-۱۳- اتصال زمین حفاظتی (PE) 

protective earthing 

به زمین کردن نقطه با نقاطی در سیستم یا در تاسیسات یا در تجهیزات با مقاصد ایمنی الکتریکی گفته می شود. 

۲۰-۲-۱۳- اتصال زمین عملکردی (FE) 

functional earthing 

به زمین کردن نقطه یا نقاطی در سیستم یا در تاسیسات یا در تجهیزات با مقاصدی غیر از ایمنی الکتریکی گفته می شود. 

۲۱-۲-۱۳- هم بندی هم پتانسیل کننده 

equipotential bonding

فراهم کردن اتصالات الکتریکی مابین قسمتهای رسانا با هدف دست یابی به هم پتانسیل سازی 

یادآوری - اثربخشی هم بندی هم پتانسیل کننده ممکن است به فرکانس جریانی که از هم بندی عبور می کند بستگی داشته باشد. 

۲۲-۲-۱۳- (ولتاژ) فشارقوی 

high voltage 

به ولتاژهای (.a.c) بیش از ۱۰۰۰ ولت گفته می شود. 

۲۳-۲-۱۳- (ولتاژ) فشار ضعیف 

low voltage 

به ولتاژهای (.a.c) کمتر یا برابر با ۱۰۰۰ ولت گفته می شود. 

۲۴-۲-۱۳- افزایش پتانسیل زمین EPR 

earth potential rise (EPR) 

به ولتاژ مابین سیستم اتصال زمین و زمین مرجع گفته می شود. 

۲۵-۲-۱۳- سیستم اتصال زمین سراسری 

global earthing system 

به یک سیستم اتصال زمین معادل، بوجود آمده از هم بندی سیستم های اتصال زمین محلی به یکدیگر گفته می شود که تضمین می کند به خاطر مجاورت سیستم های اتصال زمین ولتاژهای تماسی خطرناک بوجود نیاید.

یادآوری 1- چنین سیستم هایی اجازه می دهند تا جریان خطای زمین به گونه ای تقسیم شود که افزایش پتانسیل زمین در سیستم اتصال زمین محلی کاهش پیدا کند. در مورد چنین سیستمی می توان گفت یک سطح شبه هم پتانسیل تشکیل شده است. 

یادآوری 2- وجود سیستم اتصال زمین سراسری ممکن است از طریق اندازه گیری های نمونه یا انجام محاسبه برای سیستم های نوعی مشخص شود. مثال های نوعی از سیستم های اتصال زمین سراسری مراکز شهر، مناطق شهری یا صنعتی با اتصال زمین فشار ضعیف و فشار قوی توزیع شده هستند. 

۲۶-۲-۱۳- درجه بندی یکنواخت کردن پتانسیل 

potential grading 

به کنترل پتانسیل زمین به خصوص پتانسیل سطح زمین به وسیله الکترودهای زمین اطلاق می شود. 

۲۷-۲-۱۳- جریان نشتی 

leakage current 

جریانی الکتریکی است که در شرایط عادی در یک مسیر ناخواسته جاری می شود.