مشخصات فنی عمومی و اجرایی تاسیسات برقی ساختمان : ضابطه شماره 110 جلد 2 | ۲-۴- تعاریف و اصطلاحات
۱-۲-۴- آژیر هشدار حریق
fire alarm sounder
وسیله هشدار حریق شنیداری است.
۲-۲-۴- انشعاب T
t-tap
انشعابی که از مدار سیستم کشف و اعلام حریق )فارغ از نوع دتکتور( توسط یک کابل اخذ می شود.
۳-۲-۴- پلکان بسته
enclosed stairway
پلکانی در ساختمان که از نظر فیزیکی از محل سکونت به وسیله عناصر تشکیل دهنده (نظیر دیوارها، تیغه ها، حفاظ ها و غیره) جدا شده و از عبور دود یا گازهای داغ جلوگیری می کند.
۴-۲-۴- کنترل پنل کشف و اعلام حریق
fire alarm control panel
جزء یا اجزایی از سیستم کشف و اعلام حریق که از طریق سایر اجزا می تواند با برق تغذیه شود و ضمنا :
الف) در موارد زیر استفاده می شود :
• برای دریافت سیگنال ها از دتکتورهای متصل شستی های اعلام حریق یا سایر وسایل (مانند ورودی/خروجی)
• برای تعیین نمودن این که این سیگنال ها متناظر و مرتبط با وضعیت هشدار حریق باشد.
• برای نشان دادن هرگونه وضعیت هشدار حریق به صورت شنیداری و دیداری
• برای نشان دادن موقعیت (مکان) خطر
• احتمالا ثبت این گونه اطلاعات
ب) به منظور نظارت بر عملکرد صحیح سیستم و دادن هشدار شنیداری و دیداری برای هر خطا، استفاده می شود.
(به عنوان مثال خطای اتصال کوتاه، خطای مدار باز یا خطایی در منبع تغذیه)
پ) در صورت نیاز قادر به انتقال سیگنال های هشدار حریق :
• به دستگاه های هشدار حریق شنیداری و دیداری یا به سیستم هشدار پیام صوتی
• به تابع کنترل کننده با فعال کننده سیستم ها با تجهیزات حفاظت حریق
• به سایر سیستم ها یا تجهیزات نظیر تابلو میمیک
• ارتباط و انتقال اطلاعات به مرکز دریافت هشدار (ARC)
۵-۲-۴- وسایل هشدار حریق
fire alarm device
جزیی از سیستم کشف و اعلام حریق که در کنترل پنل مرکزی جانمایی نشده است و جهت هشدار حریق استفاده می شود (به عنوان مثال یک آژیر یا وسایل هشدار دیداری)
۶-۲-۴- راه اندازی
commissioning
فرآیندی که طی آن تطابق سیستم نصب شده با الزامات از پیش تعریف شده، تعیین می شود.
۷-۲-۴- سیستم کشف و اعلام حریق آدرس پذیر
addressable fire alarm system
سیستمی است که در آن سیگنال های دتکتورها، شستی ها و سایر تجهیزات به صورت جداگانه در کنترل پنل مرکزی مشخص می شود.
۸-۲-۴- سیستم کشف و اعلام حریق متعارف
conventional fire alarm system
سیستمی است که در آن سیگنال های دتکتورها و شستی ها صرفا به صورت یک چراغ نمایشگر در کنترل پنل مرکزی مشخص می شود. در این نوع سیستم محل دقیق حریق مشخص نمی شود و کنترل پنل مرکزی اعلام حریق فقط منطقه کشف را مشخص می کند.
یادآوری - در این فصل برای اختصار، به جای "سیستم کشف و اعلام حریق" از واژه "سیستم" استفاده شده است.
۹-۲-۴- ساختار مقاوم در برابر حریق
fire-resisting construction
ساختاری که می تواند برای یک بازه زمانی مشخص همه با برخی از معیارهای مورد نیاز ارایه شده در بخش های مرتبط استاندارد 476 BS (یا استانداردهای ملی و بین المللی) معتبر را تامین کند.
۱۰-۲-۴- سیگنال حریق
fire signal
سیگنالی که نشان دهنده وقوع حریق است.
۱۱-۲-۴- سیستم دستی
manual system
سیستمی که فاقد هرگونه دتکتور است و هشدار حریق فقط می تواند به صورت دستی فعال شود.
۱۲-۲-۴- شخص ذی صلاح
competent person
شخصی با تجربیات و تعلیمات مرتبط و با دسترسی به ابزارهای لازم تجهیزات و اطلاعات و قادر به انجام یک کار تعریف شده است.
۱۳-۲-۴- شستی اعلام حریق
manual call point
جزیی از سیستم که برای فعال سازی دستی یک هشدار سیگنال حریق کاربرد دارد.
۱۴-۲-۴- طراح
designer
شخص حقیقی یا حقوقی که مسئولیت ملاحظات طراحی را بر عهده گرفته است.
۱۵-۲-۴- فضاهای پنهان
concealed spaces
فضاهای پوشیده شده بین اتاق ها و بخش ها و مانند آن که گسترش حریق و دود، قبل از کشف حریق در آن فضاها رخ می دهد (مثل سقف و کف کاذب)
۱۶-۲-۴- فاصله جستجو
search distance
فاصله ای که شخص برای رویت کردن محل حریق در منطقه کشف باید پیمایش کند.
۱۷-۲-۴- دتکتور
detector
بخشی از سیستم که حداقل دارای یک سنسور بوده و حداقل یک پدیده فیزیکی یا شیمیایی از محصولات حریق را به صورت دایم یا با فواصل منظم پایش می کند و حداقل یک سیگنال را به کنترل پنل مرکزی ارسال می کند.
۱۸-۲-۴- دتکتور مکنده دودی
aspirating smoke detection system
سیستم کشف دود که در آن نمونه ای از هوای محیط حفاظت شده به وسیله یک فن یا پمپ به درون دتکتور که ممکن است از فضای حفاظت شده دور باشد، مکش می شود.
۱۹-۲-۴- دتکتور گاز حاصل از احتراق
combustion gas detector
دتکتورهای گاز حاصل از احتراق از نوع دتکتورهای نقطه ای بوده و به گازهای تولیده شده از حریق پاسخ می دهد. به عنوان مثال، هنگامی که در اثر کمبود اکسیژن فرآیند احتراق به صورت ناقص رخ می دهد گاز منواکسید کربن تولید می شود.
۲۰-۲-۴- دتکتور شعله
flame detector
دتکتورهای شعله، تشعشعات مادون قرمز و/یا ماورا بنفش ساطع شده از شعله را شناسایی می کند. هر دو نوع این دتکتورها از حس گرهایی استفاده می کند که تشعشعات شعله را مستقیما با از طریق عدسی های داخلی یا منعکس کننده ها، تشخیص می دهد.
۲۱-۲-۴- دتکتور حرارتی
heat detector
دتکتوری که به افزایش دما پاسخ می دهد.
دتکتورهای حرارتی می تواند به صورت دتکتورهای نوع نقطه ای یا نوع خطی باشند. ممکن است دتکتور حرارتی در صورت رسیدن به یک دمای ثابت پاسخ دهد یا مجهز به حسگری باشد که به نرخ افزایش دما واکنش نشان دهد.
۲۲-۲-۴- دتکتور دودی خطی (بیم)
beam smoke detector
دتکتور دودی خطی از یک منبع نور (معمولا در فرکانس های مادون قرمز) و یک گیرنده تشکیل شده است. این دو قطعه در دو محفظه جداگانه قرار دارد یا در داخل محفظه واحد تعبیه می شود که در این حالت از منعکس کننده جهت بازتاب نور از فرستنده به گیرنده استفاده می شود. در صورتی که دود بین فرستنده و گیرنده قرار گیرد دتکتور عمل می کند.
۲۳-۲-۴- مدار
circuit
مجموعه اجزای اعلام حریق که توسط کنترل پنل مرکزی سیستم تغذیه میشود و توسط وسایل حفاظتی یا محدود کننده جریان مشابه در مقابل اضافه جریان محافظت می شود.
۲۴-۲-۴- منطقه کشف حریق
detection zone
قسمتی از محل حفاظت شده که وقوع حریق در داخل آن به طور جداگانه از سایر قسمت ها در سیستم اعلام می شود.
یادآوری - یک منطقه کشف حریق به طور معمول از یک ناحیه حفاظت شده توسط چندین شستی اعلام حریق و/یا دتکتور تشکیل می شود تا از طریق مشخص کردن محل وقوع حریق به تخلیه ساختمان و اطفای حریق کمک کند.
۲۵-۲-۴- اینترفیس
interface
تجهیزی از سیستم آدرس پذیر است که جهت صدور فرمان به سایر سیستم ها یا جهت دریافت سیگنال نظارتی با حریق استفاده می شود.
۲۶-۲-۴- نصب
installation
عمل جانمایی و متصل کردن اجزا و المان های سیستم
۲۷-۲-۴- نصاب
installer
شخص یا سازمانی که مسئولیت کل یا بخشی از فرآیند نصب را بر عهده داشته باشد.
۲۸-۲-۴- نمودار میمیک
mimic diagram
نمایش توپوگرافی محل های حفاظت شده و زیر مجموعه های آن که از نشانگرهای ساطع کننده نور برای هر زیر مجموعه استفاده می کند، به نحوی که نشانه و علامت های سیستم می تواند بدون وقفه سبب مشخص شدن محل مورد نظر می شود.
۲۹-۲-۴- نورگیر سقفی
lantern light
ساختاری که در بالای سطح بام با هدف نوررسانی به فضای پایین آن قرار می گیرد.
۳۰-۲-۴- در خودکار بسته شو
electronically held-open fire door
در محافظت شده در برابر حریق که در حالت عادی به صورت الکترونیکی باز نگه داشته شود و مجهز به سیستمی است که به هنگام حریق، در اثر واکنش به برخی از محصولات حریق (مانند دود) یا از طریق فرمان گرفتن از جایی دیگر، سبب بسته شده در می شود.
۳۱-۲-۴- تخلیه مرحله ای
phased evacuation
سیستمی از تخلیه که در آن بخش های مختلف محل به ترتیب کنترل شده ای تخلیه می شود، قسمت هایی از محل که در معرض بیشترین خطر ناشی از حریق باشد، ابتدا تخلیه خواهد شد.
یادآوری - تخلیه مرحله ای به طور معمول حداقل به یک سیستم دو مرحله ای نیاز دارد.
۳۲-۲-۴- هشدار اپراتور
staff alarm
هشداری انحصاری به دنبال عملکرد یک شستی اعلام حریق با دتکتور که به ایراتورهای مشخصی در محل، اعلام می شود تا اجازه بررسی پیش از تخلیه یا احضار نیروهای آتش نشانی و نجات را داشته باشد.
یادآوری - استفاده از هشدار اپراتور در پاسخ به سیگنال های شستی اعلام حریق برای حالت عمومی قابل قبول نیست. (ر.ک بند ۴-۷-۲)
۳۳-۲-۴- هشدار حریق مرحله ای
staged fire alarm
سیستم هشدار حریقی که در داخل یک منطقه معین می تواند دو یا چند سطح هشدار داشته باشد.
یادآوری 1- نمونه هایی از هشدار حریق مرحله ای می تواند شامل موارد زیر باشد :
• سیستم دو مرحله ای که قادر به پخش سیگنال های تخلیه یا اخطار است.
• سیستم هشدار سه مرحله ای که قادر به پخش سیگنال های هشدار اپراتور اخطار با تخلیه است.
یادآوری 2- وضعیت عادی که در آن هیچ هشداری داده نمی شود، به عنوان مرحله ای از هشدار به حساب نمی آید.
یادآوری 3- پیش هشدار ، مرحله ای از هشدار نیست.
۳۴-۲-۴- پلنیوم
plenum
محفظه ای است که در قسمت انتهایی کانال انتقال هوا در سیستم تهویه مطبوع قرار می گیرد.
۳۵-۲-۴- مرکز دریافت هشدار (ARC)
alarm receiving center
محلی که به طور مدام نیروهای انسانی در آن حضور دارند و دور از مکانی است که سیستم کشف و اعلام حریق در آنجا نصب شده و جایی که اطلاعات مربوط به وضعیت سیستم کشف و اعلام حریق نمایش یا ثبت می شود، به دین ترتیب نیروهای خدمات ایمنی امداد و نجات (آتش نشانان) می توانند احضار شوند.
۳۶-۲-۴- منطقه هشدار
alarm zone
تقسیم جغرافیایی محل هایی که در آن یک یا چند وسیله هشدار جانمایی شده و یک نشانگر هشدار منطقه ای مشترک برای آنها لحاظ شده است.
۳۷-۲-۴- دمای پاسخ ثابت
static response temperature
دمایی که ایجاد افزایش ناچیز در آن باعث تولید سیگنال هشدار توسط دتکتور حرارتی نقطه ای می شود.
۳۸-۲-۴- شستی اعلام حریق نوع A
manual call point type A
عملکرد مستقیم شستی اعلام حریق که در آن تغییر وضعیت به شرایط هشدار با جابجا کردن یا شکستن آلمان فعال کننده و بدون نیاز به اقدام دیگری انجام می شود.